Το ξεχασμένο κράτος ανάμεσα σε Ισπανία και Πορτογαλία που εξαφανίστηκε μετά από 700 χρόνια

Στα σύνορα της Ισπανίας και της Πορτογαλίας, σε μια περιοχή που σήμερα ανήκει στη Γαλικία, υπήρξε για αιώνες ένα ιδιαίτερο και σχεδόν άγνωστο πολιτικό μόρφωμα: το Couto Mixto. Ένα μικρό «κράτος» που έζησε για περίπου επτά αιώνες με καθεστώς σχεδόν πλήρους αυτονομίας, πριν πάψει να υφίσταται στα μέσα του 19ου αιώνα.

Ένα κράτος ανάμεσα σε δύο βασίλεια

Το Couto Mixto εμφανίστηκε γύρω στον 12ο αιώνα, σε μια συνοριακή ζώνη ανάμεσα στο τότε Βασίλειο του Λεόν και το Βασίλειο της Πορτογαλίας. Η περιοχή, που αντιστοιχεί σήμερα σε τμήμα της επαρχίας Ourense και στον πορτογαλικό δήμο Montalegre, εκτεινόταν σε λιγότερα από 30 τετραγωνικά χιλιόμετρα.

Παρά το μικρό του μέγεθος, διέθετε ένα ιδιαίτερο καθεστώς που το διαφοροποιούσε πλήρως από τα γειτονικά κράτη.

Οι κάτοικοι του Couto Mixto απολάμβαναν σημαντικά προνόμια, όπως ελευθερία εμπορίου και καλλιέργειας, απαλλαγή από στρατιωτικές υποχρεώσεις και δικαίωμα φιλοξενίας προσώπων που διέφευγαν από τις αρχές τόσο της Ισπανίας όσο και της Πορτογαλίας.

Η διοίκηση βασιζόταν σε έναν «δικαστή», ο οποίος λειτουργούσε ως ανώτατη αρχή, πλαισιωμένος από τρεις εκπροσώπους των κοινοτήτων. Οι εκλογές πραγματοποιούνταν κάθε τρία χρόνια, με συμμετοχή όλων των αρχηγών νοικοκυριών, σε ένα σύστημα που για την εποχή θεωρούνταν ιδιαίτερα προχωρημένο.

Από καταφύγιο ανεξαρτησίας σε σημείο τριβής

Η ιδιόμορφη αυτονομία του Couto Mixto το μετέτρεψε σταδιακά και σε πέρασμα για λαθρεμπόριο, γεγονός που προκάλεσε την αντίδραση τόσο της Ισπανίας όσο και της Πορτογαλίας.

Η ύπαρξή του έφτασε στο τέλος της το 1864, όταν η Συνθήκη της Λισαβόνας επανακαθόρισε οριστικά τα σύνορα μεταξύ των δύο χωρών και ενσωμάτωσε την περιοχή στα εθνικά τους κράτη.

Σήμερα, η ιστορική αυτή περιοχή δεν υπάρχει πλέον ως πολιτική οντότητα, αλλά η μνήμη της διατηρείται στα τρία χωριά που την αποτελούν: Santiago, Meaus και Rubiás.

Χτισμένα στην κοιλάδα του ποταμού Salas, ανάμεσα σε ορεινούς όγκους και δάση βελανιδιάς, αποτελούν ζωντανό απομεινάρι ενός από τα πιο ιδιαίτερα «ξεχασμένα κράτη» της ευρωπαϊκής ιστορίας.