Έρχεται πλαφόν στα πάγια των λογαριασμών του ηλεκτρικού ρεύματος

Παρέμβαση στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας ετοιμάζει η ΡΑΑΕΥ (Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων), βάζοντας στο επίκεντρο τα υψηλά πάγια που συνοδεύουν αρκετά από τα σταθερά μπλε τιμολόγια ρεύματος. 

Το πρόβλημα έγκειται στο γεγονός ότι οι καταναλωτές εστιάζουν συνήθως στη χαμηλή ονομαστική τιμή της κιλοβατώρας, χωρίς να υπολογίζουν εύκολα την επιβάρυνση που προκαλεί το μηνιαίο πάγιο. Έτσι, ένα πρόγραμμα που εμφανίζεται αρχικά ελκυστικό μπορεί στην πράξη να αποδειχθεί αρκετά ακριβότερο.

Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα τιμολογίου με πάγιο 15,90 ευρώ, το υψηλότερο που συναντάται αυτή την περίοδο στην αγορά. Για ένα μέσο νοικοκυριό με μηνιαία κατανάλωση 330 κιλοβατώρες, η συγκεκριμένη χρέωση προσθέτει περίπου 4,8 λεπτά στην πραγματική τιμή κάθε κιλοβατώρας. Αυτό σημαίνει ότι ένα σταθερό τιμολόγιο με ονομαστική χρέωση από 13 έως 17 λεπτά ανά κιλοβατώρα μπορεί τελικά, μετά τον συνυπολογισμό του παγίου, να κοστίζει από 17,8 έως 21,8 λεπτά.

Σύμφωνα με πληροφορίες, η ΡΑΑΕΥ ετοιμάζεται εντός των επομένων ημερών να εκδώσει απόφαση που θα προβλέπει ανώτατο όριο στα πάγια των σταθερών προγραμμάτων. Η συγκεκριμένη κίνηση έχει διπλό στόχο. Αφενός να περιορίσει τις υπερβολικές επιβαρύνσεις και αφετέρου να κάνει πιο ξεκάθαρη την τελική χρέωση για τα νοικοκυριά. Σήμερα, η σύγκριση μεταξύ των διαφορετικών προϊόντων δεν είναι πάντοτε εύκολη. Η χαμηλή τιμή προμήθειας μπορεί να λειτουργήσει ως «κράχτης», την ώρα που το υψηλό πάγιο αλλάζει σημαντικά το τελικό κόστος, ιδιαίτερα για όσους έχουν μικρή ή μεσαία κατανάλωση.

Η σχεδιαζόμενη παρέμβαση έρχεται σε μια περίοδο που οι εταιρείες προμήθειας έχουν ήδη αναπροσαρμόσει την εμπορική πολιτική τους. Η αβεβαιότητα που έχει προκαλέσει η γεωπολιτική ένταση στη Μέση Ανατολή έχει περιορίσει την προβλεψιμότητα στις διεθνείς ενεργειακές αγορές με αποτέλεσμα τα σταθερά προγράμματα με χρεώσεις κοντά στα 9 έως 11 λεπτά ανά κιλοβατώρα που ήταν διαθέσιμα κατά την προηγούμενη περίοδο, να έχουν πλέον σταδιακά αποσυρθεί. Στη θέση τους εμφανίστηκαν προϊόντα με τιμές που ξεκινούν περίπου από τα 13 λεπτά και σε αρκετές περιπτώσεις ξεπερνούν τα 17 λεπτά ανά κιλοβατώρα. Παράλληλα αυξήθηκαν και τα πάγια, περιορίζοντας σημαντικά το οικονομικό πλεονέκτημα των μπλε τιμολογίων.

Σε αυτό το περιβάλλον, αρκετοί πάροχοι στρέφουν τους πελάτες τους τώρα προς τα κυμαινόμενα κίτρινα τιμολόγια. Τα συγκεκριμένα προϊόντα συνοδεύονται συνήθως από πάγια έως 5 ευρώ, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις δεν υπάρχει καθόλου σταθερή μηνιαία χρέωση. Η χαμηλότερη επιβάρυνση στο πάγιο συνοδεύεται, ωστόσο, από μεγαλύτερο ρίσκο για τον καταναλωτή, καθώς η τιμή του ρεύματος μπορεί να μεταβάλλεται ανάλογα με τις συνθήκες στη χονδρεμπορική αγορά.

Παράγοντες του κλάδου εκτιμούν ότι μέσα στο 2026 η μετακίνηση των καταναλωτών προς τα σταθερά προγράμματα θα γίνει με πιο αργό ρυθμό σε σχέση με το 2025. Ο βασικός λόγος είναι ότι οι σημερινές τιμές και τα αυξημένα πάγια καθιστούν τα μπλε τιμολόγια λιγότερο ελκυστικά σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά. Όσοι, πάντως, είχαν επιλέξει σταθερό πρόγραμμα το 2025 βγήκαν σε μεγάλο βαθμό κερδισμένοι. Η ανάλυση της ΡΑΑΕΥ έδειξε ότι για ένα μέσο νοικοκυριό με μηνιαία κατανάλωση 330 κιλοβατώρες, τα σταθερά τιμολόγια ήταν η φθηνότερη επιλογή στους 8 από τους 12 μήνες του έτους.

Η ΡΑΑΕΥ εξέτασε δύο διαφορετικά προφίλ νοικοκυριών, με μέση μηνιαία κατανάλωση 330 και 660 κιλοβατώρες. Στους υπολογισμούς συνυπολογίστηκαν τόσο η τιμή της ενέργειας όσο και οι πάγιες χρεώσεις. Η επιλογή των δύο κατηγοριών έγινε επειδή το πάγιο δεν επηρεάζει με τον ίδιο τρόπο όλους τους καταναλωτές. Σε ένα νοικοκυριό με υψηλή κατανάλωση, το σταθερό ποσό κατανέμεται σε περισσότερες κιλοβατώρες και η επίδρασή του στην τελική τιμή περιορίζεται. Αντίθετα, όταν η κατανάλωση είναι χαμηλή, το ίδιο πάγιο μπορεί να αυξήσει αισθητά το πραγματικό κόστος κάθε κιλοβατώρας. Παρόμοια διαφοροποίηση προκαλούν και τα κλιμακωτά τιμολόγια, καθώς η τελική ανταγωνιστικότητα κάθε προϊόντος εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το ενεργειακό προφίλ του νοικοκυριού.

Ποια τιμολόγια ήταν φθηνότερα το 2025

Με βάση τα στοιχεία της ΡΑΑΕΥ, η μέση ετήσια ανταγωνιστική χρέωση για τα σταθερά μπλε τιμολόγια διαμορφώθηκε στα 50,51 ευρώ. Για τα κυμαινόμενα κίτρινα τιμολόγια το αντίστοιχο ποσό ήταν 56,60 ευρώ, ενώ τα ειδικά πράσινα τιμολόγια εμφάνισαν τη μεγαλύτερη μέση επιβάρυνση, στα 60,98 ευρώ. Παρά το υψηλότερο κόστος, τα πράσινα τιμολόγια εξακολουθούν να συγκεντρώνουν το μεγαλύτερο μέρος της αγοράς. Το ποσοστό τους, πάντως, περιορίστηκε αισθητά, από 72,67% το 2024 σε 58% τον Δεκέμβριο του 2025.

Η σταδιακή αποχώρηση καταναλωτών από τα πράσινα τιμολόγια ευνόησε κυρίως τα σταθερά προϊόντα. Το μερίδιο των μπλε τιμολογίων αυξήθηκε από 13,3% σε 28,7%, υπερδιπλασιάζοντας την παρουσία τους μέσα στην αγορά. Η τάση γίνεται ακόμη πιο έντονη όταν από την ανάλυση αφαιρεθούν οι πελάτες της ΔΕΗ. Η επιχείρηση εκπροσωπεί περίπου το 70% του συνολικού αριθμού των καταναλωτών της χώρας, με μεγάλο μέρος αυτών να παραμένει ακόμη στο ειδικό πράσινο τιμολόγιο. Στους πελάτες ωστόσο των ιδιωτικών παρόχων, τα σταθερά τιμολόγια είχαν ήδη εξελιχθεί το 2025 στην κυρίαρχη επιλογή, συγκεντρώνοντας μερίδιο 52,5% και καταγράφοντας αύξηση 28%. Το νέο πλαφόν που εξετάζει η ΡΑΑΕΥ ενδέχεται πλέον να αλλάξει ξανά τις ισορροπίες, αναγκάζοντας τους παρόχους να επανασχεδιάσουν τα σταθερά προϊόντα τους, δίνοντας παράλληλα στους καταναλωτές σαφέστερη εικόνα για το πραγματικό κόστος του ηλεκτρικού ρεύματος.