Κόκκινο ή μπλε κουμπί; Το πείραμα του MrBeast που χώρισε στη μέση το διαδίκτυο

Ένα φαινομενικά απλό ηθικό δίλημμα που έθεσε ο διάσημος YouTuber MrBeast προκάλεσε θύελλα συζητήσεων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, θυμίζοντας κλασικές φιλοσοφικές ασκήσεις.

Το ερώτημα που τέθηκε σε ψηφοφορία στο X δίχασε το κοινό, με τη μία πλευρά να κατηγορεί την άλλη για έλλειψη λογικής ή ενσυναίσθησης.

Οι κανόνες του παιχνιδιού και η στρατηγική της «Ισορροπίας Nash»

Το δίλημμα είχε ως εξής: Κάθε άνθρωπος στη γη ψηφίζει κρυφά πιέζοντας ένα κόκκινο ή ένα μπλε κουμπί. Αν περισσότεροι από το 50% πιέσουν το μπλε, όλοι επιζούν. Αν όμως το μπλε κουμπί συγκεντρώσει λιγότερο από 50%, τότε επιζούν μόνο όσοι πίεσαν το κόκκινο.

Από την πλευρά της θεωρίας παιγνίων, η επιλογή του κόκκινου κουμπιού μοιάζει η πιο «ορθολογική» για την ατομική επιβίωση. Όπως εξηγεί ο Steven Conway, ειδικός από το Πανεπιστήμιο Swinburne, αν η πλειοψηφία επιλέξει το μπλε, αυτοί που πάτησαν το κόκκινο σώζονται.

Αν η πλειοψηφία αποτύχει, αυτοί που πάτησαν το κόκκινο σώζονται και πάλι. Στη θεωρία παιγνίων αυτό ονομάζεται «Ισορροπία Nash», όπου ο παίκτης επιλέγει το βέλτιστο για το δικό του συμφέρον ανεξάρτητα από τους άλλους.

Η ηθική επιλογή του μπλε κουμπιού

Παρά την ψυχρή λογική του κόκκινου κουμπιού, το 56% των συμμετεχόντων στην ψηφοφορία επέλεξε το αλτρουιστικό μπλε. Σύμφωνα με τον Conway, αυτή η επιλογή πηγάζει από την ανησυχία για τους άλλους, φίλους, συγγενείς ή την ανθρωπότητα συνολικά, αλλά και από τον φόβο της ηθικής ευθύνης για τον θάνατο των υπολοίπων.

Σε αυτό το σενάριο, η επιλογή του μπλε στοχεύει σε αυτό που ονομάζεται «βέλτιστο κατά Pareto», την κατάσταση δηλαδή όπου επιτυγχάνεται το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα για το σύνολο.