Περνάτε πολύ ώρα μιλώντας με chatbot; Μάλλον έχετε κατάθλιψη – Ποια είναι η κρίσιμη ηλικία

Περνάτε πολύ χρόνο με chatbots τεχνητής νοημοσύνης; Μια νέα αμερικανική μελέτη δείχνει ότι η καθημερινή χρήση τέτοιων εργαλείων συνδέεται με υψηλότερα επίπεδα καταθλιπτικών συμπτωμάτων.

Σύμφωνα με έρευνα που δημοσιεύθηκε στο JAMA Network Open, σε δείγμα 20.847 ενηλίκων στις ΗΠΑ (Απρίλιος-Μάιος 2025), περίπου 1 στους 10 δήλωσε ότι χρησιμοποιεί εργαλεία γενετικής τεχνητής νοημοσύνης μία φορά την ημέρα ή και συχνότερα. Σε όσους ανέφεραν καθημερινή χρήση, οι πιθανότητες να εμφανίζουν τουλάχιστον μέτρια συμπτώματα κατάθλιψης ήταν περίπου 30% υψηλότερες σε σύγκριση με όσους δεν τα χρησιμοποιούν.

Επίσης, η ομάδα, με επικεφαλής τον ψυχίατρο Roy Perlis από το Massachusetts General Hospital, κατέγραψε αντίστοιχα μοτίβα συσχέτισης με άγχος και ευερεθιστότητα.

Η ηλικία φαίνεται να παίζει ρόλο: οι συχνοί χρήστες 45-64 ετών εμφάνισαν περίπου 54% υψηλότερες πιθανότητες για τουλάχιστον μέτρια κατάθλιψη, έναντι περίπου 32% στις ηλικίες 25-44.

Οι συγγραφείς τονίζουν ότι, λόγω του σχεδιασμού της μελέτης, δεν μπορεί να αποδειχθεί αιτιότητα: δεν είναι ξεκάθαρο αν η συχνή χρήση επιβαρύνει την ψυχική υγεία ή αν άτομα που ήδη βιώνουν καταθλιπτικά συμπτώματα στρέφονται πιο συχνά στην τεχνητή νοημοσύνη αναζητώντας στήριξη, απασχόληση ή αίσθηση συντροφικότητας.

Στο ίδιο πλαίσιο, η ψυχίατρος Sunny Tang (η οποία δεν συμμετείχε στη μελέτη) επισημαίνει ότι η μοναξιά μπορεί να αποτελεί κρίσιμο παράγοντα, καθώς πολλοί άνθρωποι νιώθουν πιο απομονωμένοι (π.χ. λόγω τηλεργασίας ή κοινωνικών συνθηκών). Και προσθέτει ότι οι εταιρείες τεχνητής νοημοσύνης οφείλουν να σχεδιάζουν τέτοια προϊόντα με γνώμονα την ασφάλεια των πιο ευάλωτων χρηστών: «Πρώτα απ’ όλα, να μην προκαλούν βλάβη».

Συμπέρασμα

Η παρούσα μελέτη δεν λέει ότι «τα chatbots προκαλούν κατάθλιψη», αλλά ότι η πολύ συχνή χρήση τους συμβαδίζει με περισσότερα συμπτώματα ψυχικής επιβάρυνσης – κάτι που οι ειδικοί θεωρούν ότι χρειάζεται καλύτερη κατανόηση και πιο προσεκτικό σχεδιασμό των εφαρμογών.