Κυριακή 9 Αυγούστου 2026

Νέα κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή μετά την επίθεση των Χούθι στην Aramco – Παραμένει η ένταση στα Στενά του Ορμούζ


Νέο « φυτίλι» άναψαν στη Μέση Ανατολή οι Χούθι της Υεμένης, που ανακοίνωσαν ότι επιτέθηκαν με μη επανδρωμένο αεροσκάφος στο διυλιστήριο της Saudi Aramco στην Τζαζάν, τη στιγμή που το Ιράν έθεσε αυστηρούς όρους για την πλήρη επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ.

Την ίδια ώρα, η Σαουδική Αραβία ενισχύει τις αμυντικές συνεργασίες της και το Πεντάγωνο πιέζει την αμερικανική πολεμική βιομηχανία να αυξήσει την παραγωγή πυρομαχικών.

Ο στρατιωτικός εκπρόσωπος των Χούθι, Γιαχία Σαρί, υποστήριξε ότι η οργάνωση έπληξε με drone το διυλιστήριο της Aramco στην Τζαζάν, στη νοτιοδυτική Σαουδική Αραβία, κοντά στα σύνορα με την Υεμένη. Σύμφωνα με τον ίδιο, η επίθεση πραγματοποιήθηκε ως απάντηση σε πτήσεις σαουδαραβικών μη επανδρωμένων αεροσκαφών πάνω από τις επαρχίες Χάτζα και Σαάντα της Υεμένης.


Το υπουργείο Ενέργειας της Σαουδικής Αραβίας επιβεβαίωσε ότι εκδηλώθηκε φωτιά σε εγκατάσταση του διυλιστηρίου, η οποία τέθηκε υπό έλεγχο από τις ομάδες βιομηχανικής ασφάλειας. Δεν αναφέρθηκαν τραυματισμοί, ενώ οι αρμόδιες υπηρεσίες άρχισαν έρευνα για τις συνθήκες του περιστατικού. Η σαουδαραβική ανακοίνωση δεν συνέδεσε επισήμως τη φωτιά με επίθεση και δεν επιβεβαίωσε τον ισχυρισμό των Χούθι. Επομένως, το πλήγμα με drone αποτελεί μέχρι στιγμής ανάληψη ευθύνης της οργάνωσης και όχι πόρισμα των σαουδαραβικών Αρχών αναφέρει το Reuters.

Το συγκρότημα της Τζαζάν μπορεί να επεξεργάζεται έως 400.000 βαρέλια αργού πετρελαίου ημερησίως και παράγει, μεταξύ άλλων, βενζίνη και ντίζελ πολύ χαμηλής περιεκτικότητας σε θείο. Η θέση του στην Ερυθρά Θάλασσα το καθιστά σημαντικό για τη σαουδαραβική ενεργειακή στρατηγική, καθώς προσφέρει δυνατότητες παραγωγής και εξαγωγών μακριά από τα Στενά του Ορμούζ.

Η εγκατάσταση είχε τεθεί εκτός λειτουργίας και στα τέλη Ιουλίου, έπειτα από προηγούμενη επίθεση των Χούθι που, σύμφωνα με έκθεση συμβούλων την οποία επικαλείται το Reuters, προκάλεσε ζημιές στο συγκρότημα ολοκληρωμένης αεριοποίησης και σε δεξαμενές. Ο διευθύνων σύμβουλος της Aramco, Αμίν Νάσερ, είχε δηλώσει ότι οι πρόσφατες επιθέσεις προκάλεσαν ορισμένες προσωρινές διακοπές, χωρίς όμως ουσιαστική επίπτωση στα συνολικά οικονομικά και επιχειρησιακά αποτελέσματα της εταιρείας.


Η στρατηγική των Χούθι και η επιστροφή της έντασης στην Υεμένη

Οι Χούθι έχουν επεκτείνει τη δράση τους πέρα από την Υεμένη, χρησιμοποιώντας drones και πυραύλους εναντίον ενεργειακών εγκαταστάσεων, πλοίων και λιμανιών στην ευρύτερη περιοχή. Τον προηγούμενο μήνα ανακοίνωσαν ναυτικό αποκλεισμό κατά της Σαουδικής Αραβίας στην Ερυθρά Θάλασσα, επικαλούμενοι αντίστοιχο σαουδαραβικό αποκλεισμό της Υεμένης. Το Ριάντ απορρίπτει τον συγκεκριμένο ισχυρισμό.

Η νέα επίθεση δημιουργεί πρόσθετες πιέσεις στην εύθραυστη ισορροπία που είχε διαμορφωθεί μετά την εκεχειρία του 2022 στην Υεμένη. Παρά τη μείωση των άμεσων εχθροπραξιών ανάμεσα στους Χούθι και τη Σαουδική Αραβία τα προηγούμενα χρόνια, δεν επιτεύχθηκε συνολική πολιτική συμφωνία. Οι πρόσφατες επιθέσεις και οι συγκρούσεις με τις δυνάμεις της διεθνώς αναγνωρισμένης κυβέρνησης αυξάνουν τον κίνδυνο επιστροφής σε ευρύτερη πολεμική αναμέτρηση.

Η Τεχεράνη δηλώνει ότι οι Χούθι λαμβάνουν μόνο πολιτική υποστήριξη, ωστόσο οι Ηνωμένες Πολιτείες, η Σαουδική Αραβία και δυτικές κυβερνήσεις τούς θεωρούν μέρος του δικτύου ένοπλων οργανώσεων που υποστηρίζεται στρατιωτικά και οικονομικά από το Ιράν.


Οι σκληροί όροι της Τεχεράνης για τα Στενά του Ορμούζ

Την ένταση ενισχύουν οι νέες απαιτήσεις του Ιράν για την αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ. Ο γραμματέας του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας, Μοχαμάντ Μπαγκέρ Ζολγκάντρ, δήλωσε ότι η θαλάσσια δίοδος δεν θα ανοίξει πλήρως εάν οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν «διορθώσουν τη συμπεριφορά τους».

Στους όρους που παρουσίασε η ιρανική πλευρά περιλαμβάνονται ο μόνιμος τερματισμός των αμερικανικών στρατιωτικών ενεργειών κατά του Ιράν και των περιφερειακών συμμάχων του, η άρση του ναυτικού αποκλεισμού των ιρανικών λιμανιών, η αποχώρηση των αμερικανικών δυνάμεων από την περιοχή και η καταβολή αποζημιώσεων για τις πολεμικές ζημιές. Η Τεχεράνη απαιτεί επίσης άρση των κυρώσεων και αποδέσμευση των παγωμένων ιρανικών κεφαλαίων.

Η θέση αυτή φαίνεται αυστηρότερη από τις δημόσιες τοποθετήσεις του Ιρανού προέδρου Μασούντ Πεζεσκιάν, ο οποίος έχει ταχθεί υπέρ μιας συμφωνίας. Ο υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί ανέφερε ότι το Ιράν και το Ομάν βρίσκονται κοντά σε συνεννόηση για τον καθορισμό συγκεκριμένης διαδρομής διέλευσης των πλοίων. Διευκρίνισε, ωστόσο, ότι η τεχνική συμφωνία για τη ναυσιπλοΐα δεν αρκεί χωρίς διευθέτηση των υπόλοιπων πολιτικών και στρατιωτικών ζητημάτων.

Το Ομάν, το οποίο έχει αναλάβει ρόλο μεσολαβητή, υποστηρίζει ότι οι συνομιλίες συνεχίζονται σε θετικό κλίμα. Οι διαφορές παραμένουν σημαντικές, καθώς η Τεχεράνη επιδιώκει να έχει λόγο στη διαχείριση της θαλάσσιας κυκλοφορίας και να επιβάλει τέλη διέλευσης, κάτι που απορρίπτει η Ουάσιγκτον λέει ο Guardian.


Η επίθεση σε πλοίο των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων

Παράλληλα, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα κατηγόρησαν το Ιράν ότι εκτόξευσε πύραυλο εναντίον πλοίου που συνδέεται με την κρατική πετρελαϊκή εταιρεία ADNOC, ενώ αυτό έπλεε στα Στενά του Ορμούζ. Δεν αναφέρθηκαν τραυματισμοί, ενώ η εταιρεία δεν έδωσε λεπτομέρειες για πιθανές ζημιές.

Το κέντρο ασφάλειας ναυσιπλοΐας UK Maritime Trade Operations ανακοίνωσε ξεχωριστά ότι πλοίο ανατολικά της Κασάμπ, στο Ομάν, χτυπήθηκε από βλήμα και εκδηλώθηκε φωτιά, η οποία κατασβέστηκε. Δεν έχει αποσαφηνιστεί εάν οι δύο αναφορές αφορούν το ίδιο περιστατικό.

Η ADNOC υποστηρίζει ότι περισσότερα από δώδεκα πλοία της έχουν δεχθεί επιθέσεις από πυραύλους ή drones από την έναρξη του πολέμου μεταξύ ΗΠΑ–Ισραήλ και Ιράν τον Φεβρουάριο. Σύμφωνα με την εταιρεία, ένας ναυτικός έχει χάσει τη ζωή του και άλλοι 20 έχουν τραυματιστεί.

Το ενεργειακό διακύβευμα

Τα Στενά του Ορμούζ παραμένουν η σημαντικότερη θαλάσσια δίοδος μεταφοράς ενέργειας διεθνώς. Πριν από την πρόσφατη κρίση, από το σημείο περνούσε περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας κατανάλωσης πετρελαίου και πετρελαϊκών προϊόντων, καθώς και περίπου το 20% του διεθνούς εμπορίου υγροποιημένου φυσικού αερίου.

Κάθε επίθεση σε εγκαταστάσεις της Aramco ή σε δεξαμενόπλοια αυξάνει το κόστος ασφάλισης και μεταφοράς, προκαλεί καθυστερήσεις και ενισχύει την αβεβαιότητα στις ενεργειακές αγορές. Η Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα διαθέτουν αγωγούς και εξαγωγικές εγκαταστάσεις που παρακάμπτουν εν μέρει τα Στενά, αλλά η διαθέσιμη χωρητικότητά τους δεν μπορεί να αντικαταστήσει πλήρως τη θαλάσσια δίοδο.

Νέα αμυντική συμμαχία και πίεση στα αμερικανικά αποθέματα

Η επίθεση στην Τζαζάν σημειώθηκε δύο ημέρες μετά την υπογραφή αμυντικής συμφωνίας μεταξύ Σαουδικής Αραβίας, Τουρκίας και Πακιστάν. Η συμφωνία προβλέπει ότι ένοπλη επίθεση εναντίον ενός από τα τρία κράτη θα θεωρείται επίθεση εναντίον όλων. Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν υποστήριξε ότι η συνεργασία δεν στρέφεται κατά του Ιράν ή κάποιας άλλης χώρας, αλλά αποσκοπεί στην ενίσχυση της συλλογικής αποτροπής.

Την ίδια ώρα, το Πεντάγωνο ζήτησε από τις αμερικανικές αμυντικές εταιρείες να παρουσιάσουν μέσα σε 21 ημέρες σχέδια για ταχύτερη παραγωγή κρίσιμων όπλων. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στους αναχαιτιστικούς πυραύλους Patriot και THAAD, τα αποθέματα των οποίων έχουν δεχθεί μεγάλη πίεση από τις επιχειρήσεις στη Μέση Ανατολή και την υποστήριξη της Ουκρανίας. Όπως αναφέρει το Reuters, ήδη έχουν υπογραφεί συμφωνίες άνω των 3 δισ. δολαρίων για τριπλασιασμό της παραγωγικής δυνατότητας εξαρτημάτων Patriot και τετραπλασιασμό της αντίστοιχης δυνατότητας για τα συστήματα THAAD.

Οι τελευταίες εξελίξεις δείχνουν ότι η περιφερειακή κρίση μεταφέρεται όλο και περισσότερο στις ενεργειακές εγκαταστάσεις, στα λιμάνια και στις θαλάσσιες μεταφορές.

Η επίτευξη συμφωνίας για τα Στενά του Ορμούζ μπορεί να περιορίσει την πίεση στις αγορές, όμως η δράση των Χούθι, οι επιθέσεις σε εμπορικά πλοία και η σκλήρυνση των ιρανικών όρων διατηρούν υψηλό τον κίνδυνο νέας κλιμάκωσης.

Αναρτήθηκε στις

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

ΤΑ ΣΧΟΛΙΑ ΑΝΑΡΤΩΝΤΑΙ ME ΜΙΚΡΗ ΚΑΘΥΣΤΕΡΗΣΗ ΚΑΙ ΚΑΤΟΠΙΝ ΕΛΕΓΧΟΥ

Εγγραφή σε: Σχόλια ανάρτησης (Atom)