«Η βία είναι η συμβία του βίου»

Η βία στα γήπεδα στο επίκεντρο του ΙΙΕΚ ΔΕΛΤΑ
Πέντε άνθρωποι που ασχολούνται με τον αθλητισμό από διαφορετικές θέσεις συναντήθηκαν στο αμφιθέατρο «Κων/νος Καρανταλής» του ΙΙΕΚ ΔΕΛΤΑ παρουσίασαν την δική τους κομβική θέση στα νευραλγικά σημεία του φαινομένου της βίας στα γήπεδα, στην ημερίδα που διοργανώθηκε από τον Τομέα Δημοσιογραφίας με τίτλο «Βία στα γήπεδα. Αιτίες και συνέπειες».

Ο λόγος για τον βουλευτή και πρώην Υφυπουργό Αθλητισμού Γιώργο Ορφανό, τον ποδοσφαιριστή Απόστολο Βέλλιο , τον καθηγητή Νομική Σχολή του Α.Π.Θ. Νίκο Ιντζεσίλογλου, τον προπονητή ποδοσφαίρου Δημήτρη Καλαϊτζή και τον αθλητικογράφο Δημήτρη Κανελλάκη.

Η βία απλά μετατοπίζεται
Παρά το γεγονός του αφανισμού της εντός των γηπέδων , δυστυχώς η βία μετατοπίστηκε και εκτός των αγγλικών γηπέδων . Το γεγονός αυτό δείχνει απερίφραστα πως η βία δεν είναι απλώς ένα χαρακτηριστικό φανατικών οπαδών μιας ομάδας . Η βία είναι ένα κοινωνικό φαινόμενο που βρίσκει χώρο και πάτημα στην θεοποίηση μίας ομάδας για να εκφραστεί .
Σύμφωνα με τον κ.Ορφανό (πρώην υφυπουργό αθλητισμού) «η βία είναι συνυφασμένη με την ανθρώπινη φύση , και κάνεις ό,τι μπορείς για να σταματήσεις το κακό » . Τα βήματα αυτά εκ μέρους της ελληνικής πολιτείας , μεταφράστηκαν στην πρώτη σχετική νομοθετική παρέμβαση του 2004 ενώ αναμένεται και η οριστικοποίηση του ονομαστικού εισιτηρίου . Ωστόσο η μεγαλύτερη προϋπόθεση για την εύρυθμη λειτουργία του σχεδίου είναι η υλοποίηση καινούργιων σύγχρονων γηπέδων . Όμως ακόμα και στη περίπτωση που εξαλειφθεί η βία εντός των ελληνικών γηπέδων , την δεδομένη στιγμή είναι σχεδόν μαθηματικά σίγουρο , πως απλά θα μετατοπιστεί και εκτός αυτών .

«Η βία είναι η συμβία του βίου»
Σύμφωνα με τον Νίκο Ιντζεσίλογλου (καθ.Νομικής Σχολής ΑΠΘ) , ο τρόπος για την πραγματική εξάλειψη της βίας είναι η μελέτη της ουσίας της . Ο καθηγητής διαβεβαιώνει πως η βία μπορεί να μετατραπεί σε δημιουργία καθώς χρειάζεται διεξόδους για να εκφράζεται . Στις περιπτώσεις που δεν συμβαίνει αυτό η βία εκφράζεται με την μορφή της εγκληματικότητας και της παραβατικότητας . Κάτι αντίστοιχο συναντάται και στα ελληνικά γήπεδα . Ανάμεσα στον μεγάλο όγκο φιλάθλων , θα συναντήσεις και ανθρώπους στους οποίους διαφέρει η ψυχική κατάσταση όπως και ο τρόπος ζωής συγκριτικά με τον μέσο όρο του συνόλου των φιλάθλων .
Η ανεργία , τα ναρκωτικά και η περιθωριοποίηση είναι τα πρώτα χαρακτηριστικά εκείνων των ανθρώπων , τους οποίους αντλώντας τους η «βία» θα τους μετατρέψει σε χούλιγκαν . Έτσι δημιουργείται η μερίδα των οπαδών , η οποία εξαιτίας των συναισθημάτων ανισότητας , κατωτερότητας και θυμού που βιώνουν , θα στραφούν στην εγκληματικότητα , εκτονώνοντας τα δυσάρεστα συναισθήματά τους στο πρόσωπο της κοινωνίας , την οποία και θεωρούν υπαίτια για την δυστυχία τους .

Οπαδισμός ή καλοστημένη θρησκεία;
Εκμεταλλευόμενοι την ανάγκη του ανθρώπου να ανήκει σε μία ομάδα , ψάχνοντας την επιβεβαίωση , δημιουργείται ένα σκηνοθετημένο κλίμα θεοποίησης της εκάστοτε ομάδας και ταύτισής της με την έννοια της Θρησκείας . Σύμφωνα με τον προπονητή κ. Καλαιτζίδη αυτό ξεκινάει από τους επιχειρηματικούς κύκλους οι οποίοι για να αυξήσουν τον ανταγωνισμό , δυναμιτίζουν το παιχνίδι προκαλώντας στους οπαδούς μεγάλη ψυχολογική βία . Επίσης είναι εξίσου μεγάλη είναι και η ευθύνη του προπονητή , καθώς είναι σε θέση να ασκήσει τεράστια επιρροή στον ποδοσφαιριστή , κατ’ επέκταση στην ομάδα και τελικά στους φιλάθλους .

Το ποδόσφαιρο από ψυχαγωγία μετατράπηκε σε ένα μέσο πολιτικοποίησης και εμπορευματοποίησης.
Η διακίνηση τεράστιων χρηματικών ποσών , το μάρκετινγκ και τα επιχειρηματικά παιχνίδια προκαλούν μέσω των απαιτήσεων , πίεση σε αθλητές , προπονητές και φιλάθλους . Αυτό ευνοεί την ανάπτυξη των βίαιων συμπεριφορών των οπαδών στο όνομα της ομάδας και συγκεκριμένα σε περιπτώσεις όπου θεωρούν πως η ομάδα τυχόν αδικείται .

Οτιδήποτε συμβαίνει στο γήπεδο- (δεν)μένει στο γήπεδο
Η αδικία μέσα στο γήπεδο , συχνά ταυτίζεται και παίρνει προεκτάσεις πολιτικές καθώς συνδέεται αυτόματα με τις πολιτικές αδικίες . Οποιαδήποτε μορφή παραβατικότητας που εκδηλώνεται εντός των γηπέδων είναι μία αντίδραση για το σύστημα που υφίσταται εκτός αυτών . Το σύστημα που υφίσταται δυστυχώς σήμερα , σύμφωνα με τον κ.Κανελλάκη (αθλητικό δημοσιογράφο) , χαρακτηρίζεται από μία κρίση στην οικονομία , την παγίωση του νόμου του ισχυρού και την διαρκή ανακύκλωση απαρχαιωμένων αντιλήψεων . Αυτό έχει ως αποτέλεσμα την δημιουργία ενός κράματος θυμού-αδικίας-διαφωνίας , το οποίο θα εκφραστεί με την πρώτη ευκαιρία εντός γηπέδου και θα συνεχιστεί εκτός αυτού .

Οι ευθύνες της «4ης εξουσίας»
«Το ποδόσφαιρο δεν είναι θρησκεία , είναι διασκέδαση» και σε αυτό το μέτρο θα έπρεπε να αντιμετωπίζεται . Ωστόσο τα media δεν επέδειξαν –πέραν ελαχίστων εξαιρέσεων- ποτέ πραγματική βούληση . Το φαινόμενο των δημοσιογράφων οι οποίοι δεν έχουν το θάρρος να λάβουν θέση σε επίμαχες φάσεις , και η εκμετάλλευση τους στο βωμό επιχειρηματικών τρικ , συνθέτουν σύμφωνα με τον Δημήτρη Κανελλάκη «την χώρα του παραλόγου» .Τα ΜΜΕ σαφώς και έχουν παίξει καταλυτικό ρόλο στην έξαρση της βίας καθώς όπως τόνισε και ο Απόστολος Βέλλιος το «οπαδιλίκι» και τα «παιχνίδια» δεν υπάρχουν μόνο στο γήπεδο αλλά και στο διαδίκτυο . Δημοσιογραφικοί τίτλοι με λέξεις που δυναμιτίζουν και πρωτοσέλιδα που πωρώνουν και ανατρέφουν φανατικούς οπαδούς , φαίνονται υπαίτια για την διαιώνιση του προβλήματος .

Επενδύοντας στην παιδεία
Είναι κοινός πόθος των ιθυνόντων η θερμότερη ενασχόληση του Υπουργείου Παιδείας με το θέμα της βίας . Πιο συγκεκριμένα οι ειδικοί κρίνουν πως η αθλητική παιδεία μπορεί να αντιμετωπίσει αποτελεσματικά το εν λόγω κοινωνικό φαινόμενο . Αναμφίβολα στη περίπτωση που συνδυαστεί η αθλητική παιδεία με μία συγκροτημένη ομαδική προσπάθεια της πολιτείας , των παραγόντων και όλων των πρωταγωνιστών της γηπεδικής πραγματικότητας , τότε η βία εντός των γηπέδων θα αφανιστεί , ενώ εκτός αυτών θα περιοριστεί αποκλειστικά στη φράση του Φρόιντ «Ο άνθρωπος έχει μέσα του το ένστικτο του φόνου του πατέρα».