Η ιδέα ότι η κατανάλωση ανθρώπινης σάρκας θα μπορούσε να κάνει καλό στην υγεία προσφέρει μια ματιά στις πιο παράδοξες γωνιές της ευρωπαϊκής ιστορίας, σε μια εποχή που η γηραιά ήπειρος είχε πάθος με τις αιγυπτιακές μούμιες.
Ξεκινώντας από την πεποίθηση ότι τα αλεσμένα ανθρώπινα λείψανα μπορούσαν να θεραπεύσουν τα πάντα, από την πανούκλα μέχρι τον πονοκέφαλο, και καταλήγοντας στις μακάβριες ιδέες των Βικτοριανών για τη βραδινή ψυχαγωγία, τα ταριχευμένα σώματα της Αιγύπτου αποτέλεσαν αντικείμενο λατρείας από τον Μεσαίωνα έως τον 19ο αιώνα.
Το θαυματουργό φάρμακο «Mumia»: Τι γεύση έχει μία μούμια;
Η πίστη στη θεραπευτική δύναμη των ταριχευμένων πτωμάτων ώθησε για αιώνες τους ανθρώπους να καταναλώνουν μια ουσία με απαίσια γεύση. Το σκεύασμα που δημιουργούνταν από μουμιοποιημένα σώματα ήταν ένα ιατρικό προϊόν προσβάσιμο σε φαρμακεία τόσο για τους πλούσιους όσο και για τους φτωχούς.
Έως τον 12ο αιώνα, οι φαρμακοποιοί χρησιμοποιούσαν αλεσμένα λείψανα για τις «απερίγραπτες» θεραπευτικές τους ιδιότητες, καθιστώντας τις μούμιες συνταγογραφούμενο φάρμακο για τα επόμενα 500 χρόνια.
Σε έναν κόσμο χωρίς αντιβιοτικά, οι γιατροί συνταγογραφούσαν αλεσμένα κρανία, οστά και σάρκα για την αντιμετώπιση κάθε ασθένειας, από πονοκεφάλους και πρηξίματα μέχρι την καταπολέμηση της πανώλης.
Φυσικά, δεν πείθονταν όλοι από τη μέθοδο. Ο βασιλικός γιατρός Γκυ ντε λα Φοντέν αμφισβήτησε τη χρησιμότητα του σκευάσματος, όταν το 1564 ανακάλυψε στην Αλεξάνδρεια πλαστές μούμιες φτιαγμένες από νεκρούς χωρικούς, συνειδητοποιώντας την εκτεταμένη απάτη. Η ίδια η ύπαρξη των πλαστών αυτών δειγμάτων αποδείκνυε τη σταθερά υψηλή ζήτηση, την οποία οι αυθεντικές αιγυπτιακές μούμιες δεν μπορούσαν πλέον να καλύψουν.
Ο βασιλικός κανιβαλισμός με «φρέσκια» σάρκα και αίμα
Ορισμένοι γιατροί θεωρούσαν ότι οι παλιές, ξερές μούμιες δεν ήταν το πιο αποτελεσματικό μέσο, υποστηρίζοντας ότι η φρέσκια σάρκα και το αίμα διατηρούσαν μια ζωτικότητα που έλειπε από τους νεκρούς των αιώνων.
Αυτή η θεωρία έπεισε ακόμα και την υψηλή αριστοκρατία. Ο βασιλιάς Κάρολος Β' της Αγγλίας κατανάλωνε φάρμακο φτιαγμένο από ανθρώπινα κρανία μετά από κρίσεις, ενώ η χρήση κρανίων για νευρολογικές παθήσεις παρέμεινε διαδεδομένη πρακτική μέχρι και το 1909.
Για την κοινωνική ελίτ, η κατανάλωση ταριχευμένων σωμάτων φάνταζε ως η απόλυτα αρμόζουσα θεραπεία, καθώς επικρατούσε η αντίληψη ότι τα σκευάσματα προέρχονταν από Φαραώ, ενισχύοντας την ιδέα ότι η βασιλική οικογένεια κατανάλωνε άλλους βασιλείς.
Από τη φαρμακευτική ιδιότητα στο βικτοριανό θέαμα
Με την ανατολή του 19ου αιώνα, η κατανάλωση ταριχευμένων λειψάνων για θεραπευτικούς λόγους υποχώρησε, δίνοντας τη θέση της σε μια νέα κοινωνική τάση. Οι Βικτοριανοί άρχισαν να διοργανώνουν ιδιωτικά πάρτι με επίκεντρο το «ξετύλιγμα» των επιδέσμων.
Η πρώτη εκστρατεία του Ναπολέοντα στην Αίγυπτο το 1798 αναζωπύρωσε την ευρωπαϊκή περιέργεια, επιτρέποντας σε ταξιδιώτες να αγοράζουν ολόκληρες μούμιες από τους δρόμους της Αιγύπτου και να τις μεταφέρουν στην Ευρώπη.
Αρχικά, οι εκδηλώσεις διατηρούσαν ένα προσωπείο επιστημονικότητας, όπως το 1834 όταν ο χειρουργός Τόμας Πέτιγκρου ξετύλιξε μια μούμια στο Βασιλικό Κολλέγιο Χειρουργών. Σύντομα, όμως, η πρόφαση της ιατρικής έρευνας χάθηκε. Η κατοχή και το ξετύλιγμα μιας μούμιας μπροστά σε προσκεκλημένους αποτελούσε επίδειξη τεράστιου πλούτου.
Οι παρευρισκόμενοι συνέρρεαν σε αυτά τα θεάματα, είτε σε ιδιωτικές οικίες είτε σε αμφιθέατρα επιστημονικών εταιρειών, απολαμβάνοντας τη μακάβρια έξαψη που προσέφερε η απομεγέθυνση των επιδέσμων με τη συνοδεία ισχυρών αλκοολούχων ποτών.
Η «κατάρα της μούμιας» που έβαλε τέλος σε αυτή τη μανία
Στις αρχές του 20ού αιώνα, η πρακτική αυτή σταμάτησε καθώς κρίθηκε ως κακόγουστη, ενώ η καταστροφή των αρχαιολογικών ευρημάτων προκαλούσε πλέον οργή. Λίγο αργότερα, η ανακάλυψη του τάφου του Τουταγχαμών το 1922 τροφοδότησε μια νέα μανία που επηρέασε την Art Deco αισθητική (διακοσμητική τέχνη), ενώ ο αιφνίδιος θάνατος του Λόρδου Κάρναρβον γέννησε τον μύθο της «κατάρας της μούμιας».
Σήμερα, κανένας σοβαρός αρχαιολόγος δεν θα ξετύλιγε μια μούμια για ψυχαγωγία και κανένας γιατρός δεν θα συνιστούσε την κατανάλωσή της. Ωστόσο, η εμπορευματοποίηση και η γοητεία που ασκούν αυτά τα αρχαία λείψανα παραμένουν ισχυρές μέχρι και τις μέρες μας.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου
ΤΑ ΣΧΟΛΙΑ ΑΝΑΡΤΩΝΤΑΙ ME ΜΙΚΡΗ ΚΑΘΥΣΤΕΡΗΣΗ ΚΑΙ ΚΑΤΟΠΙΝ ΕΛΕΓΧΟΥ