ThessBomb: Πολιτιστικές Διαδρομές & Θεματικοί Περίπατοι

Τετάρτη 25 Φεβρουαρίου 2026

Πολιτιστικές Διαδρομές & Θεματικοί Περίπατοι – Μάρτιος 2026

Ένα πολυεπίπεδο πρόγραμμα πολιτιστικών δράσεων και θεματικών περιπάτων παρουσιάζεται για τον μήνα Μάρτιο, επιχειρώντας να συνδέσει την ιστορική γνώση με την εμπειρία του τόπου και τη βιωματική περιπλάνηση στην πόλη και το τοπίο.

Οι διαδρομές εστιάζουν στη σχέση μνήμης και χώρου, φωτίζοντας τόσο τις λαμπρές όσο και τις σκοτεινές όψεις της ιστορίας, και προσεγγίζουν τον αστικό και φυσικό χώρο ως ζωντανό αρχείο, όπου συνυπάρχουν αρχαίοι μύθοι, νεότερα τραύματα και σύγχρονες αφηγήσεις.

📍 1 Μαρτίου

Από το Αρχαίο Δίον στο Κάστρο του Πλαταμώνας

Η διαδρομή κινείται κάτω από τη σκιά του δεσποτικού Ολύμπου, σε ένα τοπίο πλούσιο σε νερά και βλάστηση, όπου αναπτύχθηκε η ιερή πόλη των αρχαίων Μακεδόνων. Στο Δίον, έναν μοναδικό αρχαιολογικό χώρο σε άμεση συνάρτηση με το φυσικό περιβάλλον, οι συμμετέχοντες έρχονται σε επαφή με τον θρησκευτικό και πολιτικό ρόλο της πόλης, τις λατρείες του Δία, της Δήμητρας, του Ασκληπιού και άλλων θεοτήτων, αλλά και με τα ίχνη της μετάβασης από τον αρχαίο κόσμο στον πρώιμο Χριστιανισμό, όπου διαφορετικές πίστεις συνυπήρξαν για μεγάλο διάστημα.

Στη συνέχεια, η επίσκεψη στο Κάστρο του Πλαταμώνα φωτίζει τον ρόλο του ως στρατηγικού σημείου ελέγχου του περάσματος από τη Θεσσαλία προς τη Μακεδονία. Μέσα από ιστορικές αφηγήσεις που εκτείνονται από τη βυζαντινή περίοδο και τις σταυροφορίες έως τη γερμανική κατοχή και τη νεότερη ιστορία, το κάστρο προσεγγίζεται όχι απλώς ως μνημείο, αλλά ως τόπος όπου διασταυρώθηκαν εξουσίες, συγκρούσεις και καθημερινές ανθρώπινες ιστορίες.

Η διαδρομή ολοκληρώνεται στον παραδοσιακό οικισμό του Παλαιού Παντελεήμονα, δίνοντας τον χρόνο για αποφόρτιση και συζήτηση.

Περιλαμβάνονται: μεταφορά, ξεναγήσεις, ένα σνακ
Ξενάγηση: Αρχαιολόγος Τάσος Παπαδόπουλος

📍 6 Μαρτίου | 19:00

«Από την Μπάρα στον Βαρδάρη»

Η νυχτερινή αυτή διαδρομή επιχειρεί να χαρτογραφήσει τον «αόρατο» ερωτικό και περιθωριακό χάρτη της Θεσσαλονίκης, ανασύροντας αφηγήσεις ανθρώπων, επιθυμιών και πρακτικών που διαμόρφωσαν τη φήμη της πόλης ως ερωτικής μητρόπολης. Οι συμμετέχοντες κινούνται σε δρόμους, πλατείες, περάσματα και σκοτεινές γωνιές, ανασύροντας αναμνήσεις και γεγονότα που έστησαν τον μύθο της ερωτικής Θεσσαλονίκης.

Η ιστορία και η μικροϊστορία εμπλέκονται σε μια διαχρονική προσέγγιση της ερωτικής ιστορίας της πόλης, από το άγαλμα του Κωνσταντίνου στην πλατεία Δημοκρατίας μέχρι τη θρυλική οδό Αφροδίτης, την πλατεία Μοριχόβου και τις γωνιές του Βαρδάρη. Στόχος είναι η ανασύνθεση της εικόνας ενός μυστικού κόσμου και ο εντοπισμός των νημάτων που ενώνουν το χθες με το σήμερα.

Η εμπειρία ολοκληρώνεται με συζήτηση με την ακτιβίστρια των trans δικαιωμάτων Κρίστυ Αλεξίου, ανοίγοντας έναν σύγχρονο διάλογο για τη σεξουαλικότητα, την ορατότητα και τα δικαιώματα στον δημόσιο χώρο.

Ξενάγηση: Αρχαιολόγος Τάσος Παπαδόπουλος | Καλεσμένη: Κρίστυ Αλεξίου

📍 7 Μαρτίου | 10:30

«Ξέρεις τα σπίτια πεισματώνουν εύκολα σαν τα γυμνώσεις» – Η ιστορία της Casa Bianca και των ανθρώπων της

Η διαδρομή επικεντρώνεται σε ένα από τα πιο εμβληματικά αστικά σπίτια της Θεσσαλονίκης και στη συγκλονιστική ερωτική ιστορία που συνδέθηκε με αυτό. Μέσα από αρχειακό υλικό και αδημοσίευτες επιστολές, όπως αναδείχθηκαν στο βιβλίο της επ. καθηγήτριας του τμήματος φιλολογίας Α.Π.Θ, Μαρίας Πλαστήρα «Το χρονικό μιας εκούσιας απαγωγής», φωτίζεται ένα κοινωνικό σκάνδαλο που δίχασε την πόλη και αποκάλυψε τις ταξικές, θρησκευτικές και ηθικές αντιφάσεις της εποχής.

Η αφήγηση δεν περιορίζεται στο αρχιτεκτονικό αποτύπωμα της Casa Bianca, αλλά φωτίζει την ιστορία του, την οικογένεια Φερντάντεζ Ντίας, και κυρίως την Aline και τον Σπύρο Αλιμπέρτη, εξετάζοντας γιατί ο έρωτάς τους δίχασε την πόλη, τον ρόλο του τύπου στη διαμόρφωση της κοινής γνώμης γύρω από την υπόθεση της «απαγωγής» καθώς και την ιστορική συνθήκη μέσα στην οποία εκτυλίχθηκαν τα γεγονότα.

Αφήγηση: επ. καθηγήτρια του τμήματος φιλολογίας Α.Π.Θ, Μαρία Πλαστήρα

📍 8–12 Μαρτίου

«Αόρατες Πόλεις: Βερολίνο»

Η πολυήμερη αυτή διαδρομή προσεγγίζει το Βερολίνο ως μια πόλη όπου η ιστορία δεν είναι απλώς παρελθόν, αλλά παρούσα μέσα στο αστικό τοπίο. Από την Alexanderplatz έως τη Νήσο των Μουσείων και το Altes Museum, από τη Gemäldegalerie έως το Εβραϊκό Μουσείο Βερολίνου, οι συμμετέχοντες έρχονται αντιμέτωποι με τα μεγάλα πολιτιστικά επιτεύγματα της Ευρώπης, αλλά και με τις πιο σκοτεινές σελίδες της σύγχρονης ιστορίας.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στα «αόρατα» ίχνη του ναζισμού, στις τοποθεσίες όπου εκδηλώθηκε η ιδεολογία του τρόμου και της εξόντωσης, αλλά και στα σημεία της μεταπολεμικής διαίρεσης της πόλης, όπως το Checkpoint Charlie και τα απομεινάρια του Τείχους. Παράλληλα, η διαδρομή αναδεικνύει το Βερολίνο ως τόπο καλλιτεχνικής ζύμωσης, συνδέοντάς το με δημιουργούς όπως ο David Bowie, αλλά και με τη δημιουργική έκρηξη της περιόδου της Δημοκρατίας της Βαϊμάρης.

Η περιήγηση επιχειρεί να συνδέσει τον επισκέπτη με το Genius Loci της πόλης, αναζητώντας τη βαθύτερη ψυχή ενός τόπου όπου το τραύμα, η μνήμη και η καλλιτεχνική αναγέννηση συνυπάρχουν διαρκώς.

Ξενάγηση: Αρχαιολόγος Τάσος Παπαδόπουλος | Συμμετοχή: συντονίστρια της Thessaloniki Walking Tours - Δημοσιογράφος Εύη Καρκίτη

📍 15 Μαρτίου | 17:30

«Ημερολόγιο Πόλεως – Μέρος Γ΄: Αριστοτέλους»

Η τρίτη διαδρομή του «Ημερολογίου Πόλεως» επιχειρεί μια διαφορετική σχέση με την πόλη, μετατρέποντας τους συμμετέχοντες σε ενεργούς παρατηρητές και καταγραφείς του αστικού τοπίου. Μέσα από τη σημείωση και το ελεύθερο σχέδιο, επιχειρείται η αποκωδικοποίηση του αρχιτεκτονικού λεξιλογίου της Αριστοτέλους, των στοών, των επιγραφών και των μορφολογικών λεπτομερειών των κτιρίων.

Η αφήγηση συνδέει τη σημερινή εικόνα του άξονα με το πολεοδομικό όραμα του Ernest Hébrard, εξετάζοντας πώς τα μεγάλα σχέδια της ανασυγκρότησης συναντήθηκαν –ή συγκρούστηκαν– με την πραγματικότητα της καθημερινής ζωής. Η δράση λειτουργεί ταυτόχρονα ως περίπατος, εργαστήριο παρατήρησης και άσκηση επανασύνδεσης με το σώμα μέσα στον αστικό χώρο.

*Προτείνεται οι συμμετέχοντες να έχουν μαζί τους ένα απλό σημειωματάριο με και μολύβια, ξυλομπογιές ή άλλα μαρκαδοράκια της προτίμησής τους. Δεν απαιτείται καμία σχεδιαστική ικανότητα ή προηγούμενη εκπαίδευση στο σχέδιο.

Ξενάγηση: Αρχαιολόγος και ξεναγός Χριστίνα Μαβίνη | Εικαστικός: Χρήστος Κούντουρας

📍 21 Μαρτίου | 10:30

«Η Κατοχή στη Θεσσαλονίκη»

Η θεματική αυτή διαδρομή εστιάζει στην πιο τραυματική περίοδο της νεότερης ιστορίας της πόλης: τη γερμανική κατοχή. Οι συνθήκες ζωής, η πείνα, η βία, η δράση της αντίστασης, το Ολοκαύτωμα της εβραϊκής κοινότητας, τα βασανιστήρια, καθώς και το φαινόμενο των δωσιλόγων και των ταγματασφαλιτών, προσεγγίζονται μέσα από συγκεκριμένα σημεία του αστικού χώρου που φέρουν ακόμη ίχνη αυτής της περιόδου.

Η διαδρομή επιχειρεί όχι μόνο μια ιστορική ανασύσταση, αλλά και έναν αναστοχασμό για το πώς τα τραύματα του παρελθόντος συνεχίζουν να διαμορφώνουν την ταυτότητα και τη συλλογική μνήμη της Θεσσαλονίκης μέχρι σήμερα.

Αφήγηση: Ιστορικός Θοδωρής Καραμάτσογλου

📍 28–29 Μαρτίου

Το διήμερο αφιερώνεται στον Ελληνικό Εμφύλιο Πόλεμο, με επίσκεψη σε στρατιωτικά νεκροταφεία και μνημεία του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας. Η Δυτική Μακεδονία, ως ένας από τους βασικούς τόπους των πιο σκληρών και πολύνεκρων συγκρούσεων, λειτουργεί ως ανοιχτό πεδίο μνήμης, όπου αναδεικνύεται το ανθρώπινο κόστος των εμφύλιων συγκρούσεων.

Η περιήγηση επιδιώκει μια νηφάλια προσέγγιση, μακριά από απλουστευτικές αφηγήσεις νικητών και ηττημένων, εστιάζοντας στα ίχνη που άφησε ο πόλεμος στο τοπίο και στις τοπικές κοινωνίες. Μέσα από τα νεκροταφεία, τα μνημεία και τα μουσεία, η μνήμη των νεκρών επανέρχεται στο παρόν ως αφορμή ιστορικού στοχασμού και συλλογικής αυτογνωσίας.

Ξενάγηση: Καθηγητής Σύγχρονης και Νεότερης Ιστορίας Βλάσης Βλασίδης