Απο Σεπτέμβριο οι κάμερες θα σκανάρουν τα diesel Αθήνας και Θεσσαλονίκης

Η εξάπλωση των «έξυπνων» καμερών στους ελληνικούς δρόμους δημιουργεί μια νέα πραγματικότητα για τους οδηγούς. Η πινακίδα κυκλοφορίας μπορεί πλέον να συνδέεται ψηφιακά με τα στοιχεία του οχήματος, επιτρέποντας στις αρμόδιες αρχές να γνωρίζουν την κατηγορία ρύπων, την κατάσταση ασφάλισης και τεχνικού ελέγχου, αλλά και αν το αυτοκίνητο έχει δηλωθεί σε ακινησία.

Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι οι κάμερες που λειτουργούν σήμερα βεβαιώνουν ήδη αυτομάτως πρόστιμα σε κάθε παλαιό πετρελαιοκίνητο που εισέρχεται στην Αττική ή στη Θεσσαλονίκη. Η δυνατότητα ηλεκτρονικής διασταύρωσης υπάρχει τεχνικά, αλλά απαιτεί συγκεκριμένη νομική και επιχειρησιακή ενεργοποίηση για κάθε κατηγορία παράβασης.

Το βέβαιο είναι ότι το νέο ψηφιακό σύστημα περιορίζει δραστικά τα περιθώρια ανωνυμίας στους δρόμους και μπορεί, εφόσον συνδεθεί με το Μητρώο Οχημάτων, να μετατρέψει μια απλή ανάγνωση πινακίδας σε ολοκληρωμένο έλεγχο νομιμότητας.

Ποια diesel απαγορεύονται

Η απαγόρευση κυκλοφορίας των παλαιότερων πετρελαιοκίνητων οχημάτων στην Ελλάδα δεν αποτελεί καινούργιο μέτρο. Προκύπτει από το άρθρο 50 του νόμου 4030/2011, με το οποίο επετράπη η πετρελαιοκίνηση στην Αθήνα και στη Θεσσαλονίκη μόνο για οχήματα που πληρούν εκ κατασκευής τις προδιαγραφές Euro 5, Euro 6 ή μεταγενέστερες.

Κατά συνέπεια, τα πετρελαιοκίνητα επιβατικά Ι.Χ. και τα αντίστοιχα ελαφρά φορτηγά Euro 4, Euro 3 ή παλαιότερης τεχνολογίας δεν επιτρέπεται να κυκλοφορούν μέσα στις καθορισμένες περιοχές της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης.

Το όριο δεν προσδιορίζεται αποκλειστικά από τη χρονολογία πρώτης κυκλοφορίας. Υπάρχουν αυτοκίνητα που ταξινομήθηκαν την ίδια περίοδο αλλά ανήκουν σε διαφορετική αντιρρυπαντική κατηγορία. Το ασφαλές στοιχείο είναι η προδιαγραφή Euro που αναγράφεται στην άδεια κυκλοφορίας ή προκύπτει από την έγκριση τύπου και τον αριθμό πλαισίου.

Μεταγενέστερη τροποποίηση περιόρισε στα 3.500 κιλά το σχετικό όριο μικτού βάρους για τα ελαφρά φορτηγά, όπως επιβεβαιώνεται και σε επίσημο έγγραφο της.

Ένα από τα συχνότερα λάθη των ιδιοκτητών είναι η πεποίθηση ότι οι περιορισμοί αφορούν μόνο τον Δακτύλιο της Αθήνας. Στην πραγματικότητα πρόκειται για δύο διαφορετικά καθεστώτα.

Ο Δακτύλιος ρυθμίζει την πρόσβαση στο κέντρο της πρωτεύουσας, ενώ η απαγόρευση των παλαιών diesel καλύπτει πολύ ευρύτερη περιοχή της Αττικής και αντίστοιχη ζώνη στη Θεσσαλονίκη. Επομένως, ένα Euro 4 diesel μπορεί να κινείται νόμιμα στην υπόλοιπη Ελλάδα, αλλά όχι μέσα στα γεωγραφικά όρια όπου εξακολουθεί να εφαρμόζεται ο συγκεκριμένος περιορισμός.

Στην Αττική, τα όρια της παλαιότερης απαγόρευσης εκτείνονται περίπου από την Ελευσίνα, τη Μαγούλα και τη Φυλή έως τις Αχαρνές, τον Άγιο Στέφανο, τον Διόνυσο, τα Σπάτα, το Κορωπί, τη Βάρη και τη Βάρκιζα. Αυτό σημαίνει ότι το μέτρο δεν αφορά απλώς μερικούς δρόμους του κέντρου αλλά το μεγαλύτερο μέρος του πολεοδομικού συγκροτήματος.

Τι μπορούν να κάνουν οι νέες κάμερες

Η Ελλάδα αναπτύσσει το Ενιαίο Εθνικό Σύστημα Ψηφιακής Καταγραφής και Διαχείρισης Ελέγχων και Προστίμων της Τροχαίας. Το έργο προβλέπει κοινή ψηφιακή υποδομή για την καταγραφή παραβάσεων, τη διαχείριση των προστίμων και την ηλεκτρονική ενημέρωση των πολιτών, σύμφωνα με την επίσημη περιγραφή της.

Παράλληλα, η Περιφέρεια Αττικής έχει ολοκληρώσει την εγκατάσταση 388 καμερών σε επιλεγμένους κόμβους. Οι συγκεκριμένες κάμερες έχουν σχεδιαστεί πρωτίστως για την καταγραφή παραβιάσεων ερυθρού σηματοδότη και όχι για την αυτόματη επιβολή προστίμων βάσει της αντιρρυπαντικής τεχνολογίας ενός οχήματος. Αυτό αναφέρεται και στην επίσημη ανακοίνωση της.

Η τεχνολογία ANPR, δηλαδή η αυτόματη αναγνώριση πινακίδων, μπορεί να καταγράψει τον αριθμό κυκλοφορίας και να τον διασταυρώσει με κρατικές βάσεις δεδομένων. Επομένως, εφόσον δημιουργηθεί η κατάλληλη διασύνδεση και θεσπιστεί η αντίστοιχη διαδικασία, θα είναι δυνατόν να εντοπίζεται ένα Euro 4 diesel που εισέρχεται σε απαγορευμένη ζώνη χωρίς να απαιτείται επιτόπιος έλεγχος από αστυνομικό.

Μέχρι σήμερα, ωστόσο, δεν έχει δημοσιοποιηθεί επίσημη απόφαση που να επιβεβαιώνει ότι οι νέες κάμερες της Αττικής έχουν ενεργοποιηθεί ειδικά για την αυτόματη βεβαίωση παραβάσεων σε παλαιά diesel. Συνεπώς, πρέπει να γίνεται σαφής διάκριση ανάμεσα σε αυτό που μπορεί τεχνικά να πραγματοποιήσει το σύστημα και σε αυτό που έχει ήδη τεθεί επίσημα σε εφαρμογή.

Η μεγαλύτερη αλλαγή δεν βρίσκεται μόνο στις κάμερες αλλά στη δυνατότητα συνδυασμού διαφορετικών μητρώων. Από μία πινακίδα μπορεί να προκύψει εάν το όχημα είναι ασφαλισμένο, εάν έχει περάσει εμπρόθεσμα από ΚΤΕΟ, εάν έχουν καταβληθεί τα τέλη κυκλοφορίας ή εάν έχει δηλωθεί σε ψηφιακή ακινησία.

Έτσι, ένα αυτοκίνητο που καταγράφεται για παραβίαση κόκκινου σηματοδότη ή υπέρβαση ταχύτητας μπορεί παράλληλα να εμφανιστεί ως ανασφάλιστο, χωρίς ΚΤΕΟ ή σε ακινησία. Δεν σημαίνει ότι όλες αυτές οι κυρώσεις επιβάλλονται αυτομάτως από κάθε κάμερα, αλλά ότι η ψηφιακή διασταύρωση καθιστά τον εντοπισμό πολύ ευκολότερο από ό,τι στο παρελθόν.

Τι ισχύει με την ασφάλιση

Η παράνομη κυκλοφορία ενός παλαιού diesel σε απαγορευμένη περιοχή δεν σημαίνει αυτομάτως ότι η ασφαλιστική εταιρεία απαλλάσσεται από κάθε υποχρέωση σε περίπτωση ατυχήματος.

Η υποχρεωτική ασφάλιση αστικής ευθύνης έχει ως βασικό σκοπό την προστασία των τρίτων που ζημιώθηκαν. Η ασφαλιστική οφείλει κατ’ αρχήν να αντιμετωπίσει την απαίτηση του τρίτου παθόντος σύμφωνα με το ασφαλιστήριο και τη σχετική νομοθεσία. Τυχόν δικαίωμα της εταιρείας να στραφεί στη συνέχεια κατά του ασφαλισμένου εξαρτάται από τις νόμιμες εξαιρέσεις, τους όρους της σύμβασης και τις πραγματικές συνθήκες του ατυχήματος.

Επομένως, δεν είναι ακριβής ο απόλυτος ισχυρισμός ότι η παρουσία ενός Euro 4 diesel στην Αττική ή στη Θεσσαλονίκη ακυρώνει αυτομάτως ολόκληρη την ασφαλιστική κάλυψη. Διαφορετικό ζήτημα αποτελεί η αποζημίωση των ίδιων ζημιών του οχήματος από προαιρετική κάλυψη, όπως η μικτή ασφάλιση, όπου πρέπει να εξεταστούν οι ειδικοί όροι του συμβολαίου.

Το dpf μπαίνει στο μικροσκόπιο

Η αντιρρυπαντική κατηγορία της άδειας δεν αρκεί εάν το όχημα έχει υποστεί παράνομη μετατροπή. Ιδιαίτερη σημασία αποκτά το φίλτρο μικροσωματιδίων DPF, το οποίο αρκετοί ιδιοκτήτες αφαιρούν όταν φράξει, προκειμένου να αποφύγουν το κόστος καθαρισμού ή αντικατάστασης.

Ένα Euro 5 ή Euro 6 diesel από το οποίο έχει αφαιρεθεί ή απενεργοποιηθεί το DPF δεν ανταποκρίνεται πλέον στην εγκεκριμένη εργοστασιακή του κατάσταση. Οι αυστηρότεροι έλεγχοι μικροσωματιδίων στα ΚΤΕΟ μπορούν να περιορίσουν αυτή την πρακτική, εντοπίζοντας περιπτώσεις που ο συμβατικός έλεγχος θολερότητας καυσαερίων δεν αποκάλυπτε εύκολα.

Σε εκατοντάδες ευρωπαϊκές πόλεις λειτουργούν Ζώνες Χαμηλών Εκπομπών, μέσα στις οποίες η πρόσβαση εξαρτάται από την κατηγορία Euro, το είδος καυσίμου ή την ύπαρξη ειδικού περιβαλλοντικού σήματος. Σε αρκετές περιπτώσεις η επιτήρηση γίνεται με κάμερες αναγνώρισης πινακίδων και τα πρόστιμα αποστέλλονται στον ιδιοκτήτη χωρίς να προηγηθεί έλεγχος στον δρόμο.

Οι απαιτήσεις διαφέρουν σημαντικά από χώρα σε χώρα. Η Δανία, για παράδειγμα, επιβάλλει ειδικές προϋποθέσεις για τα diesel στις ζώνες χαμηλών εκπομπών της Κοπεγχάγης και άλλων μεγάλων πόλεων, ενώ σε Γαλλία, Βέλγιο, Ιταλία και Γερμανία ισχύουν διαφορετικές τοπικές ρυθμίσεις. Οι οδηγοί που ταξιδεύουν στο εξωτερικό πρέπει να ελέγχουν πριν από την αναχώρηση τους κανόνες κάθε πόλης, καθώς δεν υπάρχει ένα ενιαίο καθεστώς σε ολόκληρη την Ευρώπη. Συγκεντρωτικές πληροφορίες παρέχει η ευρωπαϊκή βάση.

Τι πρέπει να κάνουν οι ιδιοκτήτες

Όποιος διαθέτει παλαιό diesel πρέπει να ελέγξει την ακριβή αντιρρυπαντική κατηγορία στην άδεια κυκλοφορίας και να μην βασίζεται μόνο στο έτος κατασκευής ή στις διαβεβαιώσεις του προηγούμενου ιδιοκτήτη. Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται στα εισαγόμενα μεταχειρισμένα, όπου πρέπει να επιβεβαιώνεται η έγκριση τύπου και η γνησιότητα των στοιχείων.

Το παλαιό diesel δεν απαγορεύεται να κυκλοφορεί σε ολόκληρη την Ελλάδα. Αν είναι Euro 4 ή προγενέστερο, όμως, δεν μπορεί να κινείται νόμιμα στις καθορισμένες ζώνες Αθήνας και Θεσσαλονίκης. Η διάταξη ισχύει εδώ και χρόνια, ακόμη και αν μέχρι σήμερα η επιτήρησή της υπήρξε περιορισμένη.

Η μετάβαση στους ψηφιακούς ελέγχους δείχνει ότι η εποχή κατά την οποία τέτοιες παραβάσεις περνούσαν εύκολα απαρατήρητες πλησιάζει στο τέλος της. Το κρίσιμο επόμενο βήμα είναι η Πολιτεία να ανακοινώσει με σαφήνεια ποιες παραβάσεις ελέγχονται από κάθε κάμερα, πότε ενεργοποιείται η αυτόματη διασταύρωση της κατηγορίας ρύπων και ποια διαδικασία ένστασης θα έχει ο ιδιοκτήτης σε περίπτωση λανθασμένης καταγραφής.

Πηγή: newsauto