Πέμπτη 30 Ιουλίου 2026

Έρχεται ο μηχανισμός κοστολόγησης των προεκλογικών εξαγγελιών – Ποια μέτρα αξιολογούνται και ποιοι είναι οι κανόνες της διαδικασίας


Οι προεκλογικές υποσχέσεις μπαίνουν σε… μετρητή. Για πρώτη φορά, το Ελληνικό Δημοσιονομικό Συμβούλιο αναλαμβάνει να υπολογίζει το δημοσιονομικό κόστος των μέτρων που εξαγγέλλουν τα πολιτικά κόμματα, ώστε οι πολίτες να γνωρίζουν πριν από τις εκλογές πόσο κοστίζουν οι δεσμεύσεις που περιλαμβάνονται στα προγράμματά τους.

Η συμμετοχή στη διαδικασία είναι προαιρετική και θα γίνεται ύστερα από αίτημα των κομμάτων που έχουν δικαίωμα συμμετοχής στις εθνικές εκλογές. Κάθε κόμμα θα μπορεί να υποβάλει μία φορά έως 10 προτάσεις, μέσω εξουσιοδοτημένου εκπροσώπου, από την 1η Νοεμβρίου 2026 έως και 120 ημέρες πριν από την ημερομηνία διεξαγωγής των εκλογών, ώστε να υπάρχει επαρκής χρόνος για την ολοκλήρωση της αξιολόγησης.

Για να γίνει δεκτή μια πρόταση προς κοστολόγηση θα πρέπει να πληροί συγκεκριμένες προϋποθέσεις. Ειδικότερα, θα πρέπει:
  • να είναι σαφώς διατυπωμένη και πλήρως τεκμηριωμένη,
  • να συμμορφώνεται με το Σύνταγμα, το ευρωπαϊκό δίκαιο και τις διεθνείς υποχρεώσεις της χώρας,
  • να προσδιορίζει την απαιτούμενη νομοθετική παρέμβαση,
  • να αφορά το πρόγραμμα του κόμματος που την υποβάλλει,
  • κατά προτεραιότητα, να έχει σημαντικό δημοσιονομικό αποτύπωμα, ενδεικτικά άνω των 50 εκατ. ευρώ σε ετήσια βάση.
Στην πράξη, επιλέξιμο θεωρείται μόνο ένα μέτρο που περιγράφει με σαφήνεια το περιεχόμενό του, τους δικαιούχους, το εύρος της παρέμβασης, τον χρόνο έναρξης εφαρμογής, τη διάρκεια ισχύος και τυχόν εξαιρέσεις. Παράλληλα, οι δημοσιονομικές επιπτώσεις του θα πρέπει να μπορούν να υπολογιστούν με βάση διαθέσιμα στοιχεία ή τεκμηριωμένες εκτιμήσεις.

Μέτρα που κοστολογούνται

Στο πεδίο της κοστολόγησης εντάσσονται, μεταξύ άλλων, παρεμβάσεις στη φορολογία εισοδήματος, στους έμμεσους φόρους και στους ειδικούς φόρους κατανάλωσης, καθώς και μέτρα που αφορούν κοινωνικά επιδόματα, μισθολογικές παρεμβάσεις στο Δημόσιο και αλλαγές στο συνταξιοδοτικό σύστημα.

Αντίθετα, εκτός διαδικασίας μπορούν να μείνουν προτάσεις που αφορούν αμυντικές προμήθειες, μεγάλα έργα υποδομής, ιδιαίτερα σύνθετες μεταρρυθμίσεις με υψηλό βαθμό αβεβαιότητας ή μέτρα των οποίων οι επιπτώσεις εκδηλώνονται κυρίως σε μακροοικονομικό επίπεδο και δεν μπορούν να αποτιμηθούν με αξιόπιστη μεθοδολογία.

Το Ελληνικό Δημοσιονομικό Συμβούλιο διευκρινίζει ότι η διαδικασία έχει αποκλειστικά τεχνικό χαρακτήρα. Η κοστολόγηση δεν αποτελεί αξιολόγηση της σκοπιμότητας, της αποτελεσματικότητας ή της πολιτικής αξίας μιας πρότασης, αλλά περιορίζεται στην εκτίμηση των δημοσιονομικών συνεπειών που συνεπάγεται η εφαρμογή της.

Το νέο πλαίσιο προβλέπει, επίσης, αυστηρούς κανόνες εμπιστευτικότητας. Μετά την υποβολή του αιτήματος, το ΕΔΣ θα ανακοινώνει μόνο τον αριθμό των προτάσεων που έχει καταθέσει κάθε κόμμα, χωρίς να δημοσιοποιεί το περιεχόμενό τους. Η δημοσίευση της τελικής κοστολόγησης θα γίνεται μόνο με την έγγραφη συγκατάθεση του κόμματος, ενώ κατά τον τελευταίο μήνα πριν από τις εκλογές δεν θα ανακοινώνονται αποτελέσματα, προκειμένου να διασφαλίζεται η θεσμική ουδετερότητα της διαδικασίας.

Όπως επισημαίνει το Ελληνικό Δημοσιονομικό Συμβούλιο, η ανεξάρτητη κοστολόγηση των προεκλογικών προτάσεων ενισχύει τη δημοσιονομική διαφάνεια και συμβάλλει σε έναν πιο τεκμηριωμένο δημόσιο διάλογο, επιτρέποντας στους πολίτες να γνωρίζουν το πραγματικό δημοσιονομικό αποτύπωμα των πολιτικών δεσμεύσεων πριν διαμορφώσουν την εκλογική τους επιλογή.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

ΤΑ ΣΧΟΛΙΑ ΑΝΑΡΤΩΝΤΑΙ ME ΜΙΚΡΗ ΚΑΘΥΣΤΕΡΗΣΗ ΚΑΙ ΚΑΤΟΠΙΝ ΕΛΕΓΧΟΥ