Την Παγκόσμια Ημέρα Μηχανικού τίμησε το ΤΕΕ/ΤΚΜ – Οι μηχανικοί στην πρώτη γραμμή για βιώσιμες πόλεις

Η ανάδειξη του ρόλου των μηχανικών στην κοινωνία, στο περιβάλλον και στην καθημερινότητα κάθε πολίτη ήταν ο κεντρικός στόχος των εκδηλώσεων τις οποίες διοργάνωσε το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας/Τμήμα Κεντρικής Μακεδονίας, για να τιμήσει τη χτεσινή Παγκόσμια Ημέρα του Μηχανικού.

Στο πλαίσιο της πολιτικής ανοίγματος προς την κοινωνία, το ΤΕΕ/ΤΚΜ οργάνωσε χτες το πρωί ενημερωτική δράση στο πλακόστρωτο της νέας παραλίας με τη λειτουργία περιπτέρου, όπου στελέχη του Τμήματος ενημέρωναν τους πολίτες για τη συμβολή των μηχανικών στην επίτευξη των στόχων της βιώσιμης ανάπτυξης. Οι εκδηλώσεις κορυφώθηκαν το απόγευμα με ημερίδα για τις βιώσιμες πόλεις και κοινότητες, ενώ παράλληλα στο φουαγιέ του κτιρίου του ΤΕΕ/ΤΚΜ παρουσιάστηκε έκθεση αφισών με αναφορές στα ερευνητικά έργα που υλοποιούν τα Τμήματα της Πολυτεχνικής Σχολής του ΑΠΘ.

Ημερίδα για τις βιώσιμες πόλεις

Ανοίγοντας τις εργασίες της ημερίδας με θέμα «Παγκόσμια Ημέρα Μηχανικού για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη: Συζητάμε για τις Βιώσιμες Πόλεις και Κοινότητες», ο πρόεδρος του ΤΕΕ/ΤΚΜ Ηλίας Περτζινίδης τόνισε ότι «οι Έλληνες μηχανικοί διαθέτουν απίστευτη γνώση και τεχνογνωσία και μπορούν να σχεδιάσουν και να υλοποιήσουν όχι απλώς βιώσιμες πόλεις, αλλά ένα βιώσιμο σύστημα, μέσα στο οποίο θα εργαζόμαστε και θα ζούμε, δημιουργώντας και κάνοντας τον κόσμο μας καλύτερο».

Η πρόεδρος της Μόνιμης Επιτροπής Τεχνικής Παιδείας του ΤΕΕ/ΤΚΜ, καθηγήτρια στο τμήμα Πολιτικών Μηχανικών ΑΠΘ Κατερίνα Τσικαλουδάκη, επεσήμανε ότι η επιλογή να βρεθούν στο επίκεντρο της συζήτησης, με την ευκαιρία της Παγκόσμιας Ημέρα Μηχανικού, πτυχές που ενσωματώνονται στον στόχο που αφορά τις βιώσιμες πόλεις και κοινότητες δεν ήταν τυχαία, αλλά σχετίζεται με τις σύγχρονες προκλήσεις με τις οποίες βρίσκονται αντιμέτωπες οι αστικές περιοχές. «Σήμερα η μισή ανθρωπότητα παγκοσμίως κατοικεί σε πόλεις και μέχρι το 2030 τουλάχιστον το 60% του παγκόσμιου πληθυσμού θα κατοικεί σε αστικές περιοχές. Μάλιστα, σύμφωνα με στοιχεία του ΟΗΕ, το 85% της αστικής επέκτασης που θα συντελεστεί τις επόμενες δεκαετίες θα αφορά τον αναπτυσσόμενο κόσμο», ανέφερε η κ. Τσικαλουδάκη, τονίζοντας ότι «παρ’ ότι οι πόλεις του κόσμου καταλαμβάνουν μόνον το 3% του εδάφους της γης είναι υπεύθυνες για το 60-80% της κατανάλωσης ενέργειας, αλλά και για το 75% της εκπομπής των αερίων του άνθρακα». Όπως πρόσθεσε η κ. Τσικαλουδάκη, παρουσιάζοντας στοιχεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, «ο κτιριακός τομέας στη χώρα μας είναι υπεύθυνος για το περίπου 42% της τελικής κατανάλωσης ενέργειας και για το 37% των εκπομπών των αερίων του θερμοκηπίου». Σύμφωνα με στοιχεία του ΟΗΕ, εξάλλου, τα οποία παρουσίασε η πρόεδρος της Μόνιμης Επιτροπής Τεχνικής Παιδείας του ΤΕΕ/ΤΚΜ, «η λειψυδρία επηρεάζει πάνω από το 40% του παγκόσμιου πληθυσμού», ενώ «το 2022 μόνον ο μισός πληθυσμός του κόσμου είχε άνετη πρόσβαση στις δημόσιες συγκοινωνίες».

Για τις επιπτώσεις των φυσικών καταστροφών και της κλιματικής αλλαγής στο αστικό δομημένο περιβάλλον μίλησε ο Κωνσταντίνος Κοκολάκης, π. Διευθυντής Πολιτικής Προστασίας της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Μακεδονίας - Θράκης και της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας. Όπως ανέφερε, επικαλούμενος στοιχεία του ΟΗΕ, τα ακραία καιρικά φαινόμενα και η ανθρωπογενής κλιματική αλλαγή τα τελευταία 50 χρόνια στοίχισαν τη ζωή σε δύο εκατ. ανθρώπους και την περίοδο 1976 – 2021 προξένησαν ζημιές 4,3 τρις δολαρίων.

«Η Θεσσαλονίκη σε Αναγεννητική Μετάβαση: Τα Νέα Ανθεκτικά Κτίρια, το LEED και οι Προκλήσεις Βιωσιμότητας στον Δρόμο προς το 2030» ήταν το θέμα που ανέπτυξε ο γενικός διευθυντής της εταιρείας DCarbon Χαράλαμπος Γιαννικόπουλος, ο οποίος παρουσίασε παραδείγματα βιώσιμων και ανθεκτικών κτιρίων στη Θεσσαλονίκη, ανάμεσα στα οποία το Παιδιατρικό Νοσοκομείο που κατασκευάζεται στο Φίλυρο με δωρεά του ιδρύματος «Σταύρος Νιάρχος», το συγκρότημα Hub 26, το κτίριο της Παρευξείνιας Τράπεζας, το υπό ανέγερση Μουσείο Ολοκαυτώματος κ.ά.

Για τη διαχείριση των νεώτερων μνημείων και των ιστορικών τόπων στη Θεσσαλονίκη μίλησε ο Δημήτρης Ζυγομαλάς, αναπληρωτής προϊστάμενος της Υπηρεσίας Νεωτέρων Μνημείων και Τεχνικών Έργων Κεντρικής Μακεδονίας του υπουργείου Πολιτισμού, τονίζοντας ότι «σε μια βιώσιμη ανάπτυξη η διατήρηση, διαφύλαξη και ανάδειξη της πολιτιστικής κληρονομιάς και εν προκειμένω της αρχιτεκτονικής κληρονομιάς είναι αδιαπραγμάτευτο ζητούμενο».

Τη βασική φιλοσοφία γύρω από τον σχεδιασμό του πρώην στρατοπέδου Παύλου Μελά και την αξιοποίησή του ως μητροπολιτικού πάρκου παρουσίασε ο αρχιτέκτων μηχανικός και αντιδήμαρχος Τεχνικών Έργων και Βιώσιμης Κινητικότητας του δήμου Θεσσαλονίκης Πρόδρομος Νικηφορίδης. «Για να γίνει αντιληπτό τι έχει κερδίσει η πόλη από τη δημιουργία του μητροπολιτικού πάρκου Παύλου Μελά, αρκεί να σκεφτεί κανείς ότι, αν αυτός ο χώρος κτιζόταν, θα χωρούσαν 2.000 οικοδομές».

Σε ζητήματα που αφορούν τη βιώσιμη διαχείριση των υδατικών πόρων αναφέρθηκε ο πρόεδρος της ΕΥΑΘ Α.Ε. και διευθυντής του Εργαστηρίου Κατασκευής Συσκευών Διεργασιών του Τμήματος Μηχανολόγων Μηχανικών ΑΠΘ Άγις Παπαδόπουλος. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε για το νερό, «στη Θεσσαλονίκη καταναλώνουμε 56.500.000 κυβικά μέτρα ετησίως ή αλλιώς 140 λίτρα ανά άνθρωπο ημερησίως». Αναφερόμενος στο ζήτημα της λειψυδρίας, ο κ. Παπαδόπουλος ανέφερε χαρακτηριστικά ότι δεν υπάρχει μία γενεσιουργός αιτία του προβλήματος, αλλά περισσότερες, που διαφοροποιούνται ανά περιοχή. Ενδεικτικά, όπως σημείωσε, στη Θεσσαλονίκη τα προβλήματα εντοπίζονται στην άρδευση, αφού ο κάμπος της Θεσσαλονίκης είναι ο δεύτερος μεγαλύτερος της χώρας και καταναλώνει 4 – 5 φορές περισσότερο νερό από το πολεοδομικό συγκρότημα, ενώ στη Χαλκιδική αποδίδονται στην τριπλέτα γεωργία – τουρισμός – πολύ περιορισμένοι υδατικοί πόροι.

Για το μέλλον των μεταφορών με τον σχεδιασμό ανθεκτικών και αντι-εύθραυστων συστημάτων αστικής κινητικότητας μίλησε ο συνιδρυτής και διευθύνων σύμβουλος της Rhoé Θεόχαρης Βλαχοπαναγιώτης, ενώ ο γενικός γραμματέας της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Συλλόγων Παραγωγών Ηλεκτρικής Ενέργειας από Φωτοβολταϊκά Γιάννης Κυανίδης αναφέρθηκε στον ρόλο των ενεργειακών κοινοτήτων και του συμμετοχικού σχεδιασμού για την παραγωγή ενέργειας από Α.Π.Ε. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε, σήμερα στην Ελλάδα υπάρχουν συνολικά 1.743 ενεργειακές κοινότητες.

Για την κυκλική οικονομία ως πυλώνα της βιωσιμότητας των πόλεων μίλησε ο Κωνσταντίνος Πούλιος, στέλεχος του Φορέα Διαχείρισης Στερεών Αποβλήτων (ΦοΔΣΑ) Κεντρικής Μακεδονίας και μέλος της Μόνιμης Επιτροπής Περιβάλλοντος του ΤΕΕ/ΤΚΜ. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε με έτος αναφοράς το 2023, «σε ό,τι αφορά τον δείκτη κυκλικής χρήσης υλικών στην Ελλάδα βρισκόμαστε στο 5,2%, ενώ ο μέσος όρος της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι 11,8%».

Από την πλευρά της, η διευθύνουσα σύμβουλος του Αναπτυξιακού Οργανισμού Τοπικής Αυτοδιοίκησης Μείζονος Αστικής Θεσσαλονίκης Άννα Μίχου αναφέρθηκε στο πρόγραμμα κοινωνικής στέγασης το οποίο υλοποιεί η ΜΑΘ Α.Ε. «Εντοπίζουμε μακροχρόνια κενά και αναξιοποίητα ακίνητα δήμων ή άλλων φορέων, τα αναβαθμίζουμε ενεργειακά και τα δίνουμε στην αγορά σε ένα προσιτό μίσθωμα, χαμηλότερο κατά 60% ή 70%», εξήγησε η κ. Μίχου, τονίζοντας ότι σε αυτό το πλαίσιο έχουν αξιοποιηθεί 40 ακίνητα, ενώ ήδη έχουν υπογραφεί τα πρώτα πέντε συμβόλαια, με τα οποία τα ανακαινισμένα πλέον σπίτια παραδίδονται σε ευάλωτους πολίτες.

Ο υπουργός Υποδομών και Μεταφορών

Σε βιντεοσκοπημένο μήνυμά του με την ευκαιρία της Παγκόσμιας Ημέρας Μηχανικού ο υπουργός Υποδομών και Μεταφορών Χρίστος Δήμας εξήρε τον σημαίνοντα ρόλο των επιστημόνων μηχανικών στη δημιουργία βιώσιμων και ανθεκτικών υποδομών απέναντι στην πρόκληση της κλιματικής κρίσης και στη βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης στα αστικά περιβάλλοντα. «Αυτό είναι κάτι που βλέπουμε ίσως περισσότερο από οπουδήποτε αλλού στη Θεσσαλονίκη. Η λειτουργία του μετρό έχει βελτιώσει τις συνθήκες των καθημερινών μετακινήσεων, περιορίζοντας δραστικά τον αριθμό των αυτοκινήτων και τις εκπομπές ρύπων. Σύμφωνα με στοιχεία του ΙΜΕΤ/ΕΚΕΤΑ, έχει μειώσει κατά 15% την κυκλοφορία των αυτοκινήτων στο κέντρο της πόλης, ενώ περιμένουμε ακόμη περισσότερα οφέλη, πολύ σύντομα, με την επέκταση στην Καλαμαριά. Ταυτόχρονα ο στόλος του ΟΑΣΘ ανανεώνεται με σύγχρονα λεωφορεία αντιρρυπαντικής τεχνολογίας, ενώ η κατασκευή της υπερυψωμένης λεωφόρου ταχείας κυκλοφορίας έχει φτάσει στο 50% του κατασκευαστικού αντικειμένου», τόνισε ο κ. Δήμας.

Στον ρόλο των μηχανικών στο πεδίο της βιώσιμης ανάπτυξης αναφέρθηκαν με βιντεοσκοπημένα μηνύματά τους ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ Σωκράτης Φάμελλος, ο υφυπουργός Εσωτερικών, αρμόδιος για θέματα Μακεδονίας – Θράκης Κώστας Γκιουλέκας, η περιφερειάρχης Κεντρικής Μακεδονίας Αθηνά Αηδονά, ο δήμαρχος Θεσσαλονίκης Στέλιος Αγγελούδης, ο μητροπολίτης Θεσσαλονίκης Φιλόθεος, ο υφυπουργός Παιδείας, αρμόδιος για την τριτοβάθμια εκπαίδευση, Νίκος Παπαϊωάννου, οι υφυπουργοί Ανάπτυξης Σταύρος Καλαφάτης και Λάζαρος Τσαβδαρίδης, η υφυπουργός Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας Έλενα Ράπτη, η υφυπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης Άννα Ευθυμίου, ο βουλευτής ΝΔ Α΄ Θεσσαλονίκης Στράτος Σιμόπουλος, ο αντιπεριφερειάρχης Υποδομών και Δικτύων Πάρις Μπίλλιας, πρόεδροι Τμημάτων της Πολυτεχνικής Σχολής του ΑΠΘ, πρόεδροι παραγωγικών φορέων της Θεσσαλονίκης, ο πρόεδρος του ΤΜΕΔΕ Κωνσταντίνος Μακέδος και πρόεδροι συλλόγων και ενώσεων μηχανικών.

Οι εκδηλώσεις για την Παγκόσμια Ημέρα Μηχανικού οργανώθηκαν με πρωτοβουλία της Μόνιμης Επιτροπής Τεχνικής Παιδείας του ΤΕΕ/ΤΚΜ.