Ποιο είναι το ασφαλέστερο καταφύγιο στον πλανήτη σε περίπτωση «Αρμαγεδδώνα» - Η γνώμη των ειδικών

Σε περίπτωση μιας παγκόσμιας καταστροφής που θα απειλούσε τα θεμέλια της σύγχρονης κοινωνίας, το «να πάρει κανείς τα βουνά» δεν επαρκεί. Αντίθετα, όποιος θέλει πραγματικές πιθανότητες επιβίωσης απέναντι σε ένα ακραίο γεγονός οφείλει να στραφεί προς την Αυστραλία, σύμφωνα με επιστημονική μελέτη που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Global Challenges.

Οι ερευνητές ανέλυσαν εκατοντάδες δεδομένα γύρω από σενάρια όπως προσκρούσεις αστεροειδών, υπερηφαιστειακές εκρήξεις, πυρηνικός όλεθρος και βιολογικός πόλεμος. Όπως διαπιστώθηκε, οι χώρες που συγκεντρώνουν τις περισσότερες πιθανότητες να διατηρήσουν τις βασικές τους λειτουργίες είναι πλούσιες, δημοκρατικές, γεωγραφικά απομονωμένες, διαθέτουν ισχυρό πρωτογενή και βιομηχανικό τομέα και βρίσκονται σε νησιωτικές ζώνες.

Ο επικεφαλής της έρευνας, δρ Φλόριαν Ούλριχ Γιεν από το Πανεπιστήμιο του Χάγκεν, υπογραμμίζει πως η Αυστραλία συγκεντρώνει τα ισχυρότερα πλεονεκτήματα. Παράγει τεράστιες ποσότητες τροφίμων, απέχει πολύ από τις κύριες ζώνες συγκρούσεων και περιβάλλεται από ωκεανούς που εξομαλύνουν τις θερμοκρασιακές μεταβολές.

Την ίδια ώρα, διαθέτει ορυχεία, ενεργή μεταποιητική βάση, άπλετο χώρο και σταθερούς θεσμούς διακυβέρνησης με σχετικά χαμηλή ανισότητα. Κι όμως, ακόμη και για την Αυστραλία, η πλήρης αποκοπή από τις διεθνείς αλυσίδες εφοδιασμού θα δημιουργούσε σοβαρά προβλήματα εξάρτησης σε κρίσιμα εισαγόμενα αγαθά και καύσιμα.

Οι τρεις κατηγορίες παγκόσμιας απειλής

Η επιστημονική ομάδα κατέταξε τους κατακλυσμιαίους κινδύνους σε τρεις βασικές κατηγορίες.

Η πρώτη αφορά τα σενάρια απότομης μείωσης της ηλιακής ακτινοβολίας, όπου εκρήξεις ηφαιστείων, πυρηνικός χειμώνας ή σκόνη από αστεροειδείς μπλοκάρουν το φως του ήλιου, ρίχνοντας απότομα τις θερμοκρασίες.

Η δεύτερη κατηγορία περιλαμβάνει την ολική απώλεια υποδομών. Τέτοια εκτεταμένη κατάρρευση στα δίκτυα ηλεκτρισμού, μεταφορών και διανομής τροφίμων μπορεί να προκληθεί από ισχυρές ηλιακές γεωμαγνητικές καταιγίδες, ηλεκτρομαγνητικούς παλμούς μεγάλου ύψους από πυρηνικές εκρήξεις ή συντριπτικές κυβερνοεπιθέσεις.

Η τρίτη κατηγορία εστιάζει στους βιολογικούς κινδύνους, όπου φυσικοί ή εργαστηριακά κατασκευασμένοι παθογόνοι οργανισμοί εξαπλώνονται ραγδαία, προκαλώντας μαζικές απώλειες σε ηπειρωτική ή παγκόσμια κλίμακα.

Οι πιθανότητες εμφάνισης αυτών των φαινομένων διαφέρουν σημαντικά. Ενώ οι ανθρώπινοι παράγοντες είναι δύσκολο να προβλεφθούν, τα φυσικά φαινόμενα προσφέρουν σαφέστερες εκτιμήσεις. Σύμφωνα με τον δρα Γιεν, η πιθανότητα μιας τεράστιας ηφαιστειακής έκρηξης υπολογίζεται σε μία στις έξι για τον τρέχοντα αιώνα, ενώ ο κίνδυνος μιας καταστροφικής γεωμαγνητικής καταιγίδας κινείται μεταξύ 1% και 12% ανά δεκαετία.

Χάρτης προβλημάτων αναλόγως το είδος της καταστροφής

Ποιες άλλες χώρες αντέχουν και πού υστερούν

Πίσω από την Αυστραλία, οι πιο ανθεκτικές χώρες στην αξιολόγηση είναι η Νέα Ζηλανδία, η Ιαπωνία, η Ελβετία και η Αργεντινή. Κάθε μία από αυτές αντιμετωπίζει συγκεκριμένες ευπάθειες.

Η Νέα Ζηλανδία, η Ιαπωνία και η Αργεντινή διαθέτουν εκτεταμένες ακτογραμμές, στοιχείο που τις εκθέτει άμεσα σε τσουνάμι έπειτα από ενδεχόμενη πτώση αστεροειδούς. Παράλληλα, εξαιρουμένης της Ελβετίας, οι περιοχές αυτές βρίσκονται πολύ κοντά σε ενεργές ηφαιστειακές ζώνες της Νοτιοανατολικής Ασίας και της Νότιας Αμερικής. Το γεγονός ότι ένα νησιωτικό κράτος μπορεί να κλείσει εύκολα τα σύνορά του απέναντι σε μια πανδημία λειτουργεί ως ασπίδα, αλλά το καθιστά ευάλωτο σε ελλείψεις καυσίμων και αγαθών αν καταρρεύσει η ναυτιλία.

Η ευάλωτη θέση της Βρετανίας

Στον αντίποδα, το Ηνωμένο Βασίλειο συγκεντρώνει σημαντικά μειονεκτήματα. Βρίσκεται αρκετά βόρεια, γεγονός που σημαίνει ότι σε σενάριο μείωσης της ηλιακής ακτινοβολίας η πτώση της θερμοκρασίας θα είναι δραματική.

Η συμμετοχή της Βρετανίας στο ΝΑΤΟ και το πυρηνικό της οπλοστάσιο την καθιστούν άμεσο στόχο σε μια γενικευμένη πυρηνική σύγκρουση. Την ίδια στιγμή, η γεωγραφική της θέση εμπίπτει σε ζώνη υψηλού κινδύνου για γεωμαγνητικές καταιγίδες από ακραία διαστημικά καιρικά φαινόμενα. Το μόνο στοιχείο που λειτουργεί υπέρ της χώρας, σύμφωνα με την έρευνα, είναι το οργανωμένο Εθνικό Μητρώο Κινδύνων που διαθέτει, δείχνοντας ότι έχει ξεκινήσει τουλάχιστον να σχεδιάζει μηχανισμούς αντίδρασης.