Καθώς κοιτάζουμε τον νυχτερινό ουρανό, ίσως σύντομα γίνουμε μάρτυρες ενός κοσμικού θεάματος που οι περισσότεροι άνθρωποι θα δουν μόνο μία φορά στη ζωή τους.
Στα ψυχρά και σκοτεινά βάθη του Διαστήματος, περίπου 3.000 έτη φωτός μακριά από το Ηλιακό μας Σύστημα, το αστρικό σύστημα T Coronae Borealis βρίσκεται στα πρόθυρα μιας γιγαντιαίας θερμοπυρηνικής έκρηξης. Αυτή η ιστορική καταστροφή θα προκαλέσει κυριολεκτικά την εμφάνιση ενός «νέου» άστρου στον ουρανό, με τη φωτεινότητά του να ανταγωνίζεται εύκολα εκείνη του γνωστού Πολικού Αστέρα.
Οι προβλέψεις επικεντρώνονται στις αμέσως επόμενες εβδομάδες, ενώ ορισμένες πρόσφατες θεωρητικές εκτιμήσεις τοποθετούν την κορύφωση του φαινομένου ακόμη και αύριο, στις 25 Ιουνίου.
Ο μηχανισμός μιας επαναλαμβανόμενης νόβα
Το σύστημα που βρίσκεται στο επίκεντρο αυτού του γεγονότος βασίζεται σε μια διαδικασία τόσο εντυπωσιακή όσο και καταστροφική. Το T Coronae Borealis αποτελεί κλασικό παράδειγμα επαναλαμβανόμενης νόβα, ενός εξαιρετικά σπάνιου φαινομένου, από το οποίο έχουν επιβεβαιωθεί μόλις πέντε περιπτώσεις σε ολόκληρο τον Γαλαξία μας.
Όλα ξεκινούν από την αλληλεπίδραση δύο ουράνιων σωμάτων που περιφέρονται το ένα γύρω από το άλλο: ενός πυκνού λευκού νάνου και ενός ερυθρού γίγαντα. Ο λευκός νάνος «τρέφεται» αδιάκοπα με υλικό που αποσπά από την ατμόσφαιρα του τεράστιου συνοδού του. Όταν η συσσωρευμένη μάζα φτάσει σε ένα κρίσιμο όριο, προκαλείται μια γιγαντιαία έκρηξη που εκτοξεύει βίαια το υλικό στο Διάστημα.
Μετά την έκρηξη, η διαδικασία συσσώρευσης υλικού ξεκινά ξανά. Κατά μέσο όρο, αυτός ο δραματικός κύκλος ολοκληρώνεται μία φορά κάθε 80 χρόνια, ενώ η τελευταία φορά που το φως αυτής της νόβα έφτασε στη Γη ήταν το 1946.
Πότε θα συμβεί η έκρηξη;
Η πρόβλεψη της ακριβούς στιγμής κατά την οποία η ακτινοβολία από ένα τόσο μακρινό γεγονός θα φτάσει στον πλανήτη μας είναι εξαιρετικά δύσκολη. Οι επιστήμονες μελετούν εδώ και χρόνια τις μικρές διακυμάνσεις στη φωτεινότητα του συστήματος, προσπαθώντας να προβλέψουν την έκρηξη λαμβάνοντας υπόψη τους ρυθμούς συσσώρευσης ύλης.
Μια πρόσφατη μελέτη ερευνητή του Αστεροσκοπείου του Παρισιού εισήγαγε την πιθανή επίδραση ενός τρίτου, θεωρητικού ουράνιου σώματος στο σύστημα, προτείνοντας τέσσερα πιθανά χρονικά παράθυρα για την έκρηξη. Η τελευταία ημερομηνία που υποδεικνύει η συγκεκριμένη έρευνα είναι η 25η Ιουνίου 2026.
Παρότι πολλοί ειδικοί θεωρούν αδύνατο να προσδιοριστεί ο ακριβής μήνας ή η ακριβής ημέρα του φαινομένου, υπάρχει ευρεία συμφωνία ότι η έκρηξη μπορεί πλέον να συμβεί οποιαδήποτε στιγμή.
Πώς να εντοπίσετε το άστρο στον ουρανό
Κατά τις περιόδους ηρεμίας, το σύστημα έχει μέσο φαινόμενο μέγεθος +10, γεγονός που το καθιστά αόρατο με γυμνό μάτι. Ωστόσο, στο αποκορύφωμα της έκρηξης η φωτεινότητά του θα αυξηθεί απότομα στο μέγεθος +2.
Για να το παρατηρήσετε, στρέψτε το βλέμμα σας προς τον αστερισμό του Βόρειου Στεφάνου (Corona Borealis), ένα ημικύκλιο αστέρων που βρίσκεται ψηλά στον καλοκαιρινό ουρανό, ανάμεσα στους αστερισμούς του Βοώτη και του Ηρακλή.
Για να εντοπίσετε το σημείο πριν η νόβα γίνει ιδιαίτερα φωτεινή, αναζητήστε το άστρο Έψιλον του Βόρειου Στεφάνου (Epsilon Coronae Borealis), το δεύτερο αστέρι από τα αριστερά στο ημικυκλικό σχήμα. Μετακινώντας το βλέμμα σας περίπου μία μοίρα προς τα κάτω και δεξιά, θα βρείτε το ακριβές σημείο όπου αναμένεται να εμφανιστεί η νόβα.
Πόσο καιρό θα παραμείνει ορατή;
Μόλις η έκρηξη εκδηλωθεί πλήρως, η μέγιστη φωτεινότητά της δεν θα διαρκέσει πολύ. Σύμφωνα με τους ειδικούς, η λάμψη της θα παραμείνει ορατή με γυμνό μάτι για λιγότερο από μία εβδομάδα.
Στη συνέχεια, η φωτεινότητά της θα αρχίσει να εξασθενεί σταδιακά, καθιστώντας απαραίτητη τη χρήση καλών κιαλιών για την παρακολούθησή της τις επόμενες ημέρες.
Όσοι επιθυμούν να θαυμάσουν το σπάνιο αυτό φαινόμενο καλό θα ήταν να παρακολουθούν τον ουρανό κάθε βράδυ, περιμένοντας τη σύντομη εμφάνιση της T Coronae Borealis πριν το άστρο χαθεί ξανά στο κοσμικό σκοτάδι για άλλα 80 χρόνια.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου
ΤΑ ΣΧΟΛΙΑ ΑΝΑΡΤΩΝΤΑΙ ME ΜΙΚΡΗ ΚΑΘΥΣΤΕΡΗΣΗ ΚΑΙ ΚΑΤΟΠΙΝ ΕΛΕΓΧΟΥ