Η παράξενη θεωρία συνωμοσίας σχετικά με το «smartphone» σε έναν πίνακα του 1937 – Οι ιστορικοί δίνουν μια απλή εξήγηση

Ένας πίνακας ηλικίας σχεδόν 90 ετών έχει προκαλέσει συζητήσεις στα social media, με ορισμένους χρήστες να υποστηρίζουν ότι σε αυτόν απεικονίζεται κάτι που μοιάζει εκπληκτικά με σύγχρονο smartphone.

Πρόκειται για το έργο «Mr. Pynchon and the Settling of Springfield», του Ιταλοαμερικανού τοιχογράφου, Umberto Romano, το οποίο δημιουργήθηκε το 1937. Ο πίνακας παρουσιάζει έναν αυτόχθονα άνδρα μαζί με άλλα μέλη φυλών και Άγγλους αποίκους, σε μια καλλιτεχνική απεικόνιση της ίδρυσης του Σπρίνγκφιλντ στη Μασαχουσέτη, τον 17ο αιώνα.

Η αφορμή για τη νέα διαδικτυακή συζήτηση ήταν μια ανάρτηση στο X, όπου χρήστης έγραψε: «iPhone σε πίνακα του 1937, μόλις ανακαλύφθηκε;;;». Άλλος χρήστης σχολίασε ότι το αντικείμενο «όντως μοιάζει με κινητό τηλέφωνο», όπως αναφέρει το δημοσίευμα της nypost.

The 1937 "Mr. Pynchon and the Settling of Springfield,” by Italian American muralist Umberto Romano, depicts an indigenous man alongside other tribesmen and early English colonists in 17th-century Springfield, then part of the Massachusetts Bay Colony. pic.twitter.com/8V6guoBiFe

— Yisrael Medad (@ymedad) September 9, 2026

Στο επίμαχο σημείο του έργου, ένας άνδρας βρίσκεται σε πρώτο πλάνο και κοιτάζει ένα μικρό, ορθογώνιο αντικείμενο. Η πίσω πλευρά του φαίνεται σκούρα, ενώ περιμετρικά διακρίνεται κάτι που μοιάζει με μεταλλικό ή γυαλιστερό περίγραμμα. Η εικόνα είναι αρκετή για να τροφοδοτήσει θεωρίες περί ταξιδιού στον χρόνο ή ακόμα και την υπόθεση ότι ο καλλιτέχνης είχε με κάποιον τρόπο απεικονίσει ένα smartphone δεκαετίες πριν αυτό εφευρεθεί.

Ωστόσο, οι ιστορικοί φαίνεται να έχουν μια πολύ πιο απλή εξήγηση: το αντικείμενο είναι πιθανότατα ένας καθρέφτης.

Οι καθρέφτες ήταν συνηθισμένα αντικείμενα εμπορίου στις αμερικανικές αποικίες κατά τον 17ο αιώνα. Αυτό εξηγεί και τη στάση του άνδρα, ο οποίος φαίνεται να κοιτάζει προσεκτικά την επιφάνειά του, σαν να παρατηρεί την αντανάκλασή του.

Ο πίνακας βρίσκεται σήμερα στο κτίριο των κρατικών υπηρεσιών της Μασαχουσέτης στο Σπρίνγκφιλντ, το οποίο στο παρελθόν λειτουργούσε ως το κεντρικό ταχυδρομείο της πόλης. Ήταν ένας από έξι τοιχογραφικούς πίνακες που δημιουργήθηκαν για το κτίριο, με τον Romano να εργάζεται μαζί με μαθητές. Το έργο χρηματοδοτήθηκε από το Federal Arts Project, ένα κυβερνητικό πρόγραμμα που λειτούργησε από το 1935 έως το 1943 και πρόσφερε εργασία σε καλλιτέχνες κατά τη διάρκεια της Μεγάλης Ύφεσης.

Κεντρικό πρόσωπο στον πίνακα είναι ο William Pynchon, ένας από τους ιδρυτές του σημερινού Σπρίνγκφιλντ. Ο Pynchon μετακόμισε από το Έσεξ της Αγγλίας στη Βόρεια Αμερική το 1590 και έφτασε στην αποικία του Κόλπου της Μασαχουσέτης, όπου αργότερα απέκτησε σημαντικό ρόλο στην ίδρυση της περιοχής. Το 1636 απέκτησε από τους αυτόχθονες Agawam τη γη όπου θα αναπτυσσόταν το Σπρίνγκφιλντ.

'Time travel' claims explode as strange detail is spotted in 1937 painting https://t.co/u8uXkxzm3J

— Daily Mail (@DailyMail) September 8, 2026

Ο Romano επιδίωξε να αποδώσει με ιστορική ακρίβεια την εξέλιξη της περιοχής από το 1636 έως το 1936. Για τον λόγο αυτό συμβουλεύτηκε τον τοπικό ιστορικό, Harry Andrews Wright, και τη συγγραφέα Esther Forbes.

Το έργο, επομένως, δεν απεικονίζει μία συγκεκριμένη ιστορική στιγμή, αλλά λειτουργεί περισσότερο ως ένα καλλιτεχνικό μωσαϊκό της δημιουργίας του οικισμού. Ο Pynchon βρίσκεται στο κέντρο, ενώ γύρω του παρουσιάζονται οι αλληλεπιδράσεις μεταξύ των Άγγλων εποίκων και των τοπικών πληθυσμών Pocomtuc και Nipmuc.

Παρά τη σύγχρονη ερμηνεία που απέκτησε στα social media, οι ιστορικοί τέχνης επισημαίνουν ότι το ημι-αφηρημένο ύφος του Romano και οι ιδιαίτερες επιλογές στη σύνθεση είναι βασικά στοιχεία του έργου. Δεν υπάρχει ανάγκη για ταξίδια στον χρόνο ή για ένα smartphone του 1937: όλα δείχνουν ότι πρόκειται απλώς για έναν καθρέφτη.