Πέμπτη 17 Σεπτεμβρίου 2026

Μείωση του λογαριασμού ρεύματος έως και 25% θα δουν όσοι βάλουν φωτοβολταϊκά στο μπαλκόνι: Τι προβλέπει η υπουργική απόφαση


Μια μικρή φωτοβολταϊκή εγκατάσταση στο μπαλκόνι ενός διαμερίσματος θα μπορεί πλέον να αναλάβει μέρος της καθημερινής κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας ενός νοικοκυριού, περιορίζοντας αντίστοιχα την ποσότητα ρεύματος που αγοράζεται από το δίκτυο.

Η νέα υπουργική απόφαση για την αυτοκατανάλωση και το net billing βάζει για πρώτη φορά σε συγκεκριμένο θεσμικό πλαίσιο στην Ελλάδα τα λεγόμενα plug-in φωτοβολταϊκά, δηλαδή μικρές μονάδες που μπορούν να τοποθετηθούν σε μπαλκόνια, ταράτσες ή άλλα σημεία ενός κτιρίου και να συνδεθούν με την ηλεκτρική εγκατάσταση της κατοικίας.

Πρόκειται για μια λύση που έχει ήδη διαδοθεί σε αρκετές ευρωπαϊκές χώρες, κυρίως μεταξύ κατοίκων πολυκατοικιών οι οποίοι δεν έχουν πρόσβαση σε δική τους στέγη ή δεν μπορούν να επενδύσουν σε ένα συμβατικό φωτοβολταϊκό σύστημα μεγαλύτερης ισχύος. Η βασική φιλοσοφία είναι απλή: όσο υπάρχει ηλιοφάνεια, το μικρό φωτοβολταϊκό παράγει ενέργεια η οποία καταναλώνεται μέσα στο σπίτι. Έτσι μειώνεται η ηλεκτρική ενέργεια που πρέπει να αντληθεί από το δίκτυο και, κατά συνέπεια, περιορίζεται το κόστος του λογαριασμού. Η νέα ρύθμιση, πάντως, δεν αφορά μόνο την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας. Για πρώτη φορά δημιουργείται παράλληλα πλαίσιο και για την εγκατάσταση αυτόνομων μπαταριών από νοικοκυριά και επιχειρήσεις, ακόμη και εάν δεν διαθέτουν φωτοβολταϊκά, δίνοντας τη δυνατότητα αποθήκευσης ρεύματος από το δίκτυο και αξιοποίησής του σε μεταγενέστερο χρόνο.

Πόσο ρεύμα μπορεί να παράγει ένα φωτοβολταϊκό μπαλκονιού

Τα plug-in συστήματα θα είναι εξ ορισμού μικρής ισχύος. Η υπουργική απόφαση ορίζει ανώτατο όριο παραγωγής τα 800 Watt, ενώ η εγκατεστημένη ισχύς δεν θα μπορεί να υπερβαίνει τα 1.000 Watt. Το όριο αφορά συνολικά κάθε ηλεκτρική παροχή, κάτι που σημαίνει ότι δεν θα είναι δυνατόν κάποιος να τοποθετήσει περισσότερα ανεξάρτητα μικρά συστήματα στην ίδια κατοικία προκειμένου να ξεπεράσει τη μέγιστη επιτρεπόμενη ισχύ.

Η πραγματική οικονομία που μπορεί να επιτύχει ένα νοικοκυριό θα εξαρτάται από αρκετούς παράγοντες, όπως ο προσανατολισμός του μπαλκονιού, οι ώρες κατά τις οποίες δέχεται απευθείας ηλιακή ακτινοβολία, οι πιθανές σκιάσεις από γειτονικά κτίρια και φυσικά ο τρόπος με τον οποίο καταναλώνεται το ρεύμα μέσα στην ημέρα. Εκτιμήσεις ανθρώπων της αγοράς ανεβάζουν τη δυνατότητα κάλυψης των αναγκών ενός νοικοκυριού έως περίπου το 25%, εφόσον υπάρχουν οι κατάλληλες συνθήκες και η κατανάλωση συμπίπτει σε σημαντικό βαθμό με τις ώρες παραγωγής. Αυτό ακριβώς αποτελεί και το «κλειδί» για την αποδοτικότητα του συστήματος. Ένα σπίτι στο οποίο ηλεκτρικές συσκευές λειτουργούν κυρίως την ημέρα μπορεί να αξιοποιήσει μεγαλύτερο μέρος της παραγόμενης ενέργειας σε σχέση με μια κατοικία όπου η μεγαλύτερη κατανάλωση μεταφέρεται στις βραδινές ώρες, όταν το φωτοβολταϊκό έχει πάψει να παράγει.

Τα συστήματα αυτά είναι αισθητά φθηνότερα από μια πλήρη φωτοβολταϊκή εγκατάσταση σε στέγη. Οι τιμές στην αγορά διαφοροποιούνται ανάλογα με την ισχύ, τον εξοπλισμό και το εάν υπάρχει μπαταρία, με ένα βασικό πακέτο να μπορεί να ξεκινά περίπου από τα 500 ευρώ και τις πληρέστερες λύσεις να ξεπερνούν σε ορισμένες περιπτώσεις τα 1.000 ευρώ. Με τα σημερινά δεδομένα, η απόσβεση της επένδυσης εκτιμάται ότι μπορεί να γίνει σε περίπου τέσσερα έως πέντε χρόνια, ενώ τα φωτοβολταϊκά πάνελ έχουν πολύ μεγαλύτερο κύκλο ζωής, ο οποίος μπορεί να φτάσει ακόμη και τα 20 έως 25 χρόνια. Το τελικό οικονομικό αποτέλεσμα θα διαφοροποιείται, βέβαια, ανάλογα με την τιμή της ηλεκτρικής ενέργειας, την πραγματική απόδοση του συστήματος και κυρίως το ποσοστό της παραγωγής που τελικά καταναλώνεται μέσα στην κατοικία.

Δεν θα πληρώνεται το ρεύμα που περισσεύει

Ένα βασικό στοιχείο της νέας ρύθμισης είναι ότι τα φωτοβολταϊκά μπαλκονιού σχεδιάζονται ως συστήματα αυτοκατανάλωσης και όχι ως μικρές μονάδες πώλησης ηλεκτρικής ενέργειας. Εάν κάποια στιγμή παράγεται περισσότερο ρεύμα από αυτό που χρειάζεται το σπίτι και ένα μέρος του περάσει στο δίκτυο, ο καταναλωτής δεν θα αποζημιώνεται για την ποσότητα αυτή. Το οικονομικό όφελος προκύπτει, επομένως, από το ρεύμα που δεν χρειάζεται πλέον να αγοραστεί από τον προμηθευτή και όχι από την πώληση της περίσσειας παραγωγής. Για τον λόγο αυτό, η προσθήκη μιας μικρής μπαταρίας μπορεί να αυξήσει σημαντικά την πρακτική αξία του συστήματος. Η ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται αλλά δεν χρησιμοποιείται εκείνη τη στιγμή μπορεί να αποθηκευθεί και να καταναλωθεί αργότερα, για παράδειγμα μετά τη δύση του ήλιου, όταν οι ανάγκες του νοικοκυριού παραμένουν αλλά η παραγωγή από τα πάνελ έχει σταματήσει.

Ένα από τα σημαντικότερα πλεονεκτήματα της νέας κατηγορίας είναι ότι επιχειρείται να αποφευχθεί μεγάλο μέρος της γραφειοκρατίας που συνοδεύει τις συμβατικές φωτοβολταϊκές εγκαταστάσεις. Για ένα plug-in φωτοβολταϊκό δεν θα απαιτείται σύμβαση σύνδεσης με τον ΔΕΔΔΗΕ ούτε άλλη αντίστοιχη άδεια ή έγκριση, ενώ παράλληλα δεν θα καταβάλλεται το τέλος των 370 ευρώ που προβλέπεται για τις συνήθεις αιτήσεις σύνδεσης σταθμών αυτοκατανάλωσης και καλύπτει το διοικητικό και τεχνικό κόστος εξέτασης του αιτήματος. Η απλούστευση, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι οποιοσδήποτε θα μπορεί να αγοράζει ένα πάνελ και να το συνδέει χωρίς καμία διαδικασία. Η εγκατάσταση θα πρέπει να δηλώνεται και να πληροί συγκεκριμένες τεχνικές απαιτήσεις ασφαλείας. Κατά την αγορά του συστήματος θα γνωστοποιείται στον προμηθευτή ηλεκτρικής ενέργειας η παροχή στην οποία πρόκειται να συνδεθεί και στη συνέχεια ο προμηθευτής θα ενημερώνει τον ΔΕΔΔΗΕ.

Πριν από τη θέση του συστήματος σε λειτουργία, ο ενδιαφερόμενος θα πρέπει επίσης να υποβάλει τα απαραίτητα στοιχεία στην ειδική ηλεκτρονική πλατφόρμα του Διαχειριστή χρησιμοποιώντας τους κωδικούς Taxisnet. Εκεί θα καταχωρίζονται, μεταξύ άλλων, η παροχή ρεύματος, η διεύθυνση της εγκατάστασης, τα τεχνικά χαρακτηριστικά του φωτοβολταϊκού καθώς και τα στοιχεία του εγκαταστάτη ή του μηχανικού που αναλαμβάνει την ευθύνη για την ορθή εγκατάστασή του.

Τι άλλαξε σε σχέση με το αρχικό σχέδιο

Η τελική μορφή της υπουργικής απόφασης είναι σε ορισμένα σημεία λιγότερο γραφειοκρατική από το σχέδιο που είχε παρουσιαστεί το καλοκαίρι. Στην αρχική εκδοχή προβλεπόταν νέα Υπεύθυνη Δήλωση Εγκαταστάτη, η οποία θα έπρεπε μάλιστα να ανανεώνεται ανά διετία. Η πρόβλεψη αυτή δεν παρέμεινε στην τελική απόφαση και πλέον αρκεί η παροχή στην οποία συνδέεται το σύστημα να διαθέτει ΥΔΕ σε ισχύ. Αφαιρέθηκε επίσης η αρχική απαίτηση για υποχρεωτικό αισθητήρα κατεύθυνσης, ο οποίος θα απέτρεπε τεχνικά την αποστολή ηλεκτρικής ενέργειας από το σπίτι προς το δίκτυο. Αντί γι’ αυτό, επιλέχθηκε η απλούστερη λύση, σύμφωνα με την οποία οποιαδήποτε ενέργεια διοχετευτεί στο δίκτυο δεν θα αμείβεται. Οι απαιτήσεις που συνδέονται με την ηλεκτρική ασφάλεια, πάντως, παραμένουν και ο εγκαταστάτης ή ο αρμόδιος μηχανικός θα πρέπει να πιστοποιεί ότι έχουν ακολουθηθεί οι προβλεπόμενοι κανόνες για τη σύνδεση και τη λειτουργία του εξοπλισμού.

Πριν εμφανιστούν στην πράξη τα πρώτα φωτοβολταϊκά μπαλκονιού με το νέο καθεστώς, πρέπει όμως να ολοκληρωθούν ορισμένα ακόμη βήματα. Έως τις 31 Οκτωβρίου ο ΔΕΔΔΗΕ, σε συνεργασία με τον ΕΛΟΤ, θα πρέπει να δημοσιοποιήσει τις αναλυτικές τεχνικές προδιαγραφές των συστημάτων, οι οποίες θα καλύπτουν τόσο την ασφαλή λειτουργία της ηλεκτρικής εγκατάστασης του κτιρίου όσο και την προστασία του δικτύου διανομής. Ο Διαχειριστής θα μπορεί επίσης να πραγματοποιεί δειγματοληπτικούς ελέγχους προκειμένου να διαπιστώνει εάν τηρούνται οι όροι εγκατάστασης, ενώ μετά τη δήλωση του συστήματος θα προβλέπεται η εγκατάσταση τηλεμέτρησης για την καταγραφή των στοιχείων της συγκεκριμένης παροχής. Το δεύτερο κρίσιμο ορόσημο είναι το τέλος του έτους, καθώς έως τις 31 Δεκεμβρίου ο ΔΕΔΔΗΕ θα πρέπει να γνωστοποιήσει πότε θα τεθεί σε λειτουργία η ειδική ψηφιακή πλατφόρμα μέσω της οποίας θα γίνονται οι δηλώσεις.

Παρά τη σημαντική απλοποίηση, η σύνδεση ενός plug-in φωτοβολταϊκού δεν θα είναι ανεξαιρέτως δυνατή σε κάθε σημείο του ηλεκτρικού δικτύου. Ο ΔΕΔΔΗΕ θα μπορεί να προσδιορίζει συγκεκριμένες γραμμές όπου δεν θα γίνονται δεκτά νέα συστήματα, εφόσον διαπιστώνονται τεχνικοί περιορισμοί, ζητήματα ασφάλειας ή αδυναμία του τοπικού δικτύου να διαχειριστεί επιπλέον παραγωγή. Διαφορετικό καθεστώς προβλέπεται για τα μη διασυνδεδεμένα νησιά. Εκεί ο Διαχειριστής δεν θα μπορεί να απορρίπτει τη σύνδεση φωτοβολταϊκού μπαλκονιού, ωστόσο η ισχύς κάθε τέτοιου συστήματος θα υπολογίζεται στο συνολικό διαθέσιμο περιθώριο για Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας του τοπικού ηλεκτρικού συστήματος.

Και μπαταρία στο σπίτι χωρίς να υπάρχει φωτοβολταϊκό

Μια δεύτερη σημαντική αλλαγή αφορά όσους θέλουν να εγκαταστήσουν σύστημα αποθήκευσης χωρίς να έχουν δική τους παραγωγή ρεύματος. Η υπουργική απόφαση επιτρέπει σε φυσικά και νομικά πρόσωπα να τοποθετούν σταθερές ή κινητές μπαταρίες οι οποίες θα φορτίζουν απευθείας από το ηλεκτρικό δίκτυο, ώστε η ενέργεια να αποθηκεύεται και να χρησιμοποιείται σε διαφορετική χρονική στιγμή. Η δυνατότητα αυτή αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον όσο επεκτείνονται οι έξυπνοι μετρητές και τα δυναμικά τιμολόγια ηλεκτρικής ενέργειας. Θεωρητικά, ένα νοικοκυριό θα μπορεί να φορτίζει την μπαταρία όταν το ρεύμα είναι φθηνότερο και να χρησιμοποιεί την αποθηκευμένη ενέργεια σε ώρες κατά τις οποίες οι τιμές είναι υψηλότερες, περιορίζοντας έτσι το τελικό κόστος της κατανάλωσης.

Υπάρχουν όμως συγκεκριμένοι περιορισμοί. Η ισχύς του μετατροπέα της μπαταρίας δεν επιτρέπεται να υπερβαίνει τη συμφωνημένη ισχύ της παροχής και, εάν αυτή δεν επαρκεί, θα απαιτείται αίτημα αύξησης ισχύος με το αντίστοιχο κόστος για τον καταναλωτή. Σε αντίθεση επίσης με τα μικρά φωτοβολταϊκά, στις αυτόνομες μπαταρίες η απαγόρευση διοχέτευσης ηλεκτρικής ενέργειας προς το δίκτυο είναι απόλυτη και για τον λόγο αυτό απαιτούνται αισθητήρας κατεύθυνσης και σύστημα τηλεμέτρησης.

Η χρήση μπαταρίας δεν συνεπάγεται απαλλαγή από τις ρυθμιζόμενες χρεώσεις που συνοδεύουν την κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας. Οι χρεώσεις για δίκτυο και σύστημα, οι Υπηρεσίες Κοινής Ωφέλειας, το ΕΤΜΕΑΡ και οι υπόλοιπες ρυθμιζόμενες επιβαρύνσεις θα εξακολουθούν να υπολογίζονται με βάση την ενέργεια ή την ισχύ που λαμβάνεται από το δίκτυο, ανεξάρτητα από το εάν το συγκεκριμένο ρεύμα χρησιμοποιείται εκείνη τη στιγμή μέσα στο σπίτι ή αποθηκεύεται πρώτα σε μπαταρία για μεταγενέστερη κατανάλωση. Για τους καταναλωτές χαμηλής τάσης προβλέπεται πάντως εξαίρεση από την υποχρέωση προσκόμισης εγγυητικής επιστολής. Στα μη διασυνδεδεμένα νησιά, παράλληλα, η μηδενική έγχυση θα ελέγχεται από τον ΔΕΔΔΗΕ σε χρονική κλίμακα έως ενός λεπτού, ενώ η ισχύς των συστημάτων αποθήκευσης θα προσμετράται στο διαθέσιμο περιθώριο κάθε νησιωτικού ηλεκτρικού συστήματος.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

ΤΑ ΣΧΟΛΙΑ ΑΝΑΡΤΩΝΤΑΙ ME ΜΙΚΡΗ ΚΑΘΥΣΤΕΡΗΣΗ ΚΑΙ ΚΑΤΟΠΙΝ ΕΛΕΓΧΟΥ