Άλμα στις τιμές πετρελαίου : Ξεπέρασε τα 108 δολάρια το βαρέλι λόγω της κρίσης στη Μέση Ανατολή

Σε διπλωματικό αδιέξοδο οδηγούνται οι πρωτοβουλίες για τη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ, μετά την αναβολή των συνομιλιών μεταξύ των χωρών του Κόλπου και της Τεχεράνης λόγω των μεγάλων διαφορών τους.

Το αδιέξοδο στις διπλωματικές επαφές επανέφερε στο προσκήνιο τους έντονους φόβους για παρατεταμένη ασφυξία στην παγκόσμια εφοδιαστική αλυσίδα ενέργειας, πυροδοτώντας νέο γύρο ανατιμήσεων στις αγορές. Η συνάντηση των Υπουργών Εξωτερικών είχε προγραμματιστεί να πραγματοποιηθεί στο Ομάν, με στόχο την επικύρωση μιας προσωρινής διμερούς συμφωνίας Τεχεράνης και Μουσκάτ για τη διαχείριση της ναυσιπλοΐας στη στρατηγική αυτή θαλάσσια δίοδο.

Ωστόσο, η έλλειψη περιφερειακής συναίνεσης —με το Μπαχρέιν να αρνείται τη συμμετοχή του— οδήγησε στην επ' αόριστον αναβολή των συνομιλιών. Η εξέλιξη αυτή ανησύχησε άμεσα τους επενδυτές, καθώς το Ιράν συνεχίζει να παρεμποδίζει τη διέλευση δεξαμενόπλοιων από τον Φεβρουάριο, ως αντίποινα στις στρατιωτικές επιχειρήσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ.

Ο υπουργός Εξωτερικών του Ομάν, Μπαντρ Αλμπουσάιντι, δήλωσε ότι «προς όφελος της συναίνεσης, η περιφερειακή συνάντηση που είχε προγραμματιστεί για αύριο στη Σαλάλα έχει αναβληθεί».«Παραμένουμε προσηλωμένοι στην ενίσχυση του διαλόγου που υποστηρίζει τη σταθερότητα και τη διαρκή συνεργασία στην περιοχή μας», έγραψε σε ανάρτησή του στο X.

Θα ήταν η πρώτη φορά που κορυφαίοι διπλωμάτες από τα έξι μέλη του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου (GCC)- Σαουδική Αραβία, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, Κουβέιτ, Κατάρ, Ομάν και Μπαχρέιν - θα κάθονταν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων ως ομάδα με τον Ιρανό ομόλογό τους εδώ και σχεδόν δύο χρόνια.Αναμενόταν επίσης να συμμετάσχει και το Ιράκ. Ωστόσο, το Μπαχρέιν, το οποίο κατέχει την εκ περιτροπής προεδρία του GCC και συγκαταλέγεται στις χώρες του Κόλπου που έχουν πληγεί περισσότερο από τις αντίποινα του Ιράν, δήλωσε το Σάββατο ότι δεν θα συμμετάσχει.

Η νευρικότητα στις αγορές επιτείνεται από τις παράλληλες επιθέσεις σε σαουδαραβικές ενεργειακές υποδομές, οι οποίες ανάγκασαν το Ριάντ να αναστείλει τη λειτουργία κομβικού αγωγού μεταφοράς πετρελαίου προς τις δυτικές του ακτές. Την ίδια στιγμή οι δυνάμεις των Χούθι ενισχύουν την παρουσία τους στο Στενό Μπαμπ αλ-Μαντέμπ, απειλώντας μια δεύτερη κρίσιμη θαλάσσια οδό.

Αρχικά υπήρχε η ελπίδα ότι μια ιρανο-ομανική συμφωνία θα μπορούσε να επαναφέρει το βραχύβιο μνημόνιο συνεννόησης που υπέγραψαν το Ιράν και οι ΗΠΑ τον Ιούνιο.Το Μνημόνιο Συνεργασίας είχε ως στόχο την παράταση της κατάπαυσης του πυρός κατά 60 ημέρες, τη σταδιακή επαναλειτουργία του Ορμούζ και την έναρξη συνομιλιών για την οριστική διευθέτηση του πολέμου, συμπεριλαμβανομένης μιας συμφωνίας για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.

Με το άνοιγμα των αγορών στην Ασία, η τιμή του αργού τύπου Brent σημείωσε άμεση αύξηση άνω του 3,5%, ξεπερνώντας το όριο των 108 δολαρίων. Αναλυτές επισημαίνουν ότι όσο οι ΗΠΑ διατηρούν τον ναυτικό αποκλεισμό στα ιρανικά λιμάνια και το Ιράν εξαρτά την επαναλειτουργία των Στενών από την άρση των κυρώσεων, το ασφάλιστρο γεωπολιτικού κινδύνου θα διατηρεί τις τιμές της ενέργειας σε υψηλά επίπεδα.

Οι ΗΠΑ έχουν δηλώσει στους μεσολαβητές ότι δεν θα επιστρέψουν στο Μνημόνιο Συνεργασίας και θα συμφωνήσουν μόνο σε μια πιο ολοκληρωμένη συμφωνία που θα καλύπτει επίσης βασικά στοιχεία του πυρηνικού φακέλου. Εν τω μεταξύ, το Ιράν έχει επιμείνει ότι ακόμη και αν οριστικοποιήσει μια συμφωνία με το Ομάν, θα ανοίξει ξανά πλήρως τα Στενά μόνο εάν οι ΗΠΑ πληρούν τους όρους τους. Αυτοί περιλαμβάνουν την άρση του αποκλεισμού στα ιρανικά λιμάνια, την επαναφορά μιας εξαίρεσης που θα του επιτρέψει να πουλάει πετρέλαιο και την παροχή πρόσβασης σε ορισμένα από τα παγωμένα περιουσιακά του στοιχεία στο εξωτερικό.Ενώ ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ ισχυρίζεται ότι το Ορμούζ είναι ανοιχτό, οι εξαγωγές ενέργειας από τον Κόλπο έχουν περιοριστεί σε μεγάλο βαθμό και τα αγαθά δεν μπορούν να εισαχθούν μέσω της πλωτής οδού.