Επανάσταση για τη θεραπεία της αλωπεκίας: Φάρμακο επανέφερε ακόμη και το 100% των μαλλιών σε ασθενείς

Εκατομμύρια άνθρωποι παγκοσμίως αντιμετωπίζουν τη σοβαρή απώλεια μαλλιών και την ψυχολογική επιβάρυνση που συνοδεύει τη γυροειδή αλωπεκία, μια πάθηση κατά την οποία το ανοσοποιητικό σύστημα επιτίθεται κατά λάθος στους θύλακες των τριχών.

Παρότι οι θύλακες δεν καταστρέφονται μόνιμα και η κατάσταση μπορεί να αναστραφεί, το δύσκολο είναι να σταματήσει η ανοσολογική αντίδραση που βρίσκεται πίσω από την απώλεια των μαλλιών. Οι διαθέσιμες θεραπευτικές επιλογές παραμένουν σήμερα περιορισμένες και όχι πάντοτε αποτελεσματικές.

Τώρα, ένα αντιφλεγμονώδες φάρμακο που χρησιμοποιείται και για την αντιμετώπιση της αρθρίτιδας, η ουπαδασιτινίμπη (upadacitinib), δοκιμάστηκε ως πιθανή θεραπεία για τη γυροειδή αλωπεκία, λόγω ορισμένων ομοιοτήτων που παρουσιάζει με ήδη υπάρχοντα φάρμακα για την πάθηση.

Τα αποτελέσματα από δύο παράλληλες κλινικές δοκιμές Φάσης 3, που δημοσιεύθηκαν στο επιστημονικό περιοδικό JAMA Dermatology, ήταν εντυπωσιακά και η διεθνής ερευνητική ομάδα εκτιμά ότι η ουπαδασιτινίμπη θα μπορούσε να καταστεί μια εξαιρετικά αποτελεσματική θεραπευτική επιλογή για τη γυροειδή αλωπεκία, σε ενήλικες και εφήβους.

Πώς έγιναν οι κλινικές δοκιμές

Στις δύο κλινικές δοκιμές συμμετείχαν συνολικά 1.399 άτομα, ηλικίας από 12 έως 64 ετών, μεταξύ των οποίων και 118 έφηβοι. Όλοι οι συμμετέχοντες είχαν βαθμολογία τουλάχιστον 50% στην καθιερωμένη κλίμακα Severity of Alopecia Tool (SALT). Αυτό σημαίνει ότι είχαν χάσει τουλάχιστον το 50% των μαλλιών στο τριχωτό της κεφαλής.

Για χρονικό διάστημα 24 εβδομάδων, οι εθελοντές λάμβαναν καθημερινά ένα χάπι που περιείχε είτε:

• 30 mg ουπαδασιτινίμπης,
• 15 mg ουπαδασιτινίμπης,
• είτε εικονικό φάρμακο (placebo).

Τα εντυπωσιακά τα αποτελέσματα

Ως βασικό κριτήριο επιτυχίας χρησιμοποιήθηκε και πάλι η κλίμακα SALT, με στόχο βαθμολογία 20 ή χαμηλότερη, κάτι που αντιστοιχεί σε κάλυψη τουλάχιστον του 80% του τριχωτού της κεφαλής με μαλλιά.

Στις δύο μελέτες, τον στόχο SALT 20 ή χαμηλότερα πέτυχε:

• το 45,2% και το 44,6% των συμμετεχόντων που λάμβαναν 15 mg ουπαδασιτινίμπης,
• το 55% και το 54,3% όσων λάμβαναν 30 mg,

Τα στοιχεία δείχνουν ότι το φάρμακο φαίνεται να λειτουργεί με τον αναμενόμενο τρόπο, αναστέλλοντας σήματα του ανοσοποιητικού συστήματος που εμπλέκονται στην επίθεση εναντίον των θυλάκων της τρίχας. Επίσης και οι δύο δόσεις της ουπαδασιτινίμπης άρχισαν να επιτυγχάνουν το βασικό καταληκτικό σημείο, δηλαδή SALT 20 ή χαμηλότερο, ήδη από την 8η εβδομάδα.

Ακόμη πιο εντυπωσιακό ήταν ένα άλλο εύρημα της μελέτης. Ανάλογα με τη δόση και τη συγκεκριμένη κλινική δοκιμή, από το 13% έως το 22,5% των συμμετεχόντων που έλαβαν ουπαδασιτινίμπη απέκτησαν ξανά το 100% των μαλλιών στο τριχωτό της κεφαλής τους.

Σημαντική βελτίωση στην ποιότητα ζωής

Οι ασθενείς που έλαβαν και τις δύο δόσεις ουπαδασιτινίμπης παρουσίασαν σημαντική βελτίωση τόσο στην προσωπική τους εκτίμηση για τις αλλαγές που είχαν σημειωθεί όσο και σε πολλαπλές πτυχές της ποιότητας ζωής που σχετίζονται με την υγεία.

Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι, σε μια πάθηση η οποία συχνά συνοδεύεται από σημαντικό ψυχοκοινωνικό και συναισθηματικό βάρος, είναι ιδιαίτερα σημαντικό η κλινική ανταπόκριση – δηλαδή η επανέκφυση των μαλλιών – να μεταφράζεται και σε ουσιαστική βελτίωση της καθημερινότητας που αναφέρουν οι ίδιοι οι ασθενείς. Μόνο τότε μπορεί μια θεραπεία να θεωρηθεί πραγματικά αποτελεσματική.

Παρότι θα χρειαστούν επιπλέον δοκιμές για να επιβεβαιωθούν οι δυνατότητες της ουπαδασιτινίμπης, ιδιαίτερα με απευθείας συγκρίσεις έναντι των ήδη διαθέσιμων θεραπειών για τη γυροειδή αλωπεκία, οι ερευνητές θεωρούν ότι η ταχύτητα αλλά και το μέγεθος της ανταπόκρισης που παρατηρήθηκε στις κλινικές δοκιμές θα μπορούσαν να καταστήσουν την ουπαδασιτινίμπη μια σημαντική θεραπευτική επιλογή για ασθενείς με σοβαρή γυροειδή αλωπεκία.