ΔΕΘ: Τα 17 μέτρα ύψους 2 δισ. που εξετάζει το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης

Πακέτο ελαφρύνσεων και μειώσεων φόρων για όλους, ύψους 2 δισ. ευρώ, δημιουργεί σταδιακά το οικονομικό επιτελείο για τη φετινή προεκλογική ΔΕΘ, με τη βοήθεια και της οικονομίας η οποία δείχνει να υπεραποδίδει το ίδιο, αν όχι περισσότερο από ό,τι το 2025, παρά τη διεθνή κρίση.

Όπως κάθε χρόνο, έτσι και φέτος η συζήτηση που έχει προηγηθεί με τις Βρυξέλλες ξεκίνησε με την αναζήτηση «ωφέλιμου» δημοσιονομικού χώρου. Δηλαδή των χρημάτων που μπορούν να χρηματοδοτήσουν μόνιμες παρεμβάσεις. Με βάση τους νέους δημοσιονομικούς κανόνες, ρόλο δεν παίζει το «πόσα έχεις» αλλά το «πόσα μπορείς να ξοδέψεις».

Τούτο με δεδομένο ότι οι μόνιμες παρεμβάσεις καθορίζονται από τις οροφές αύξησης των δαπανών που έχουν συμφωνηθεί για τα έτη 2024-2028 με τις Βρυξέλλες από το φθινόπωρο του 2024 και δεν αλλάζουν. Με την τελευταία αναθεώρηση του Μεσοπρόθεσμου Διαρθρωτικού και Δημοσιονομικού Σχεδίου 2024-2028, το αποτέλεσμα ήταν ότι έχουμε περιθώριο νέων δαπανών 200 εκατ. ευρώ για το 2026 (ενώ είχαν ανακοινωθεί έκτακτα μέτρα 600 εκατ. ευρώ για την αντιμετώπιση των υψηλών τιμών των καυσίμων) και 1 δισ. ευρώ για το 2027.

Με τις συζητήσεις οι οποίες ξεκίνησαν τον Μάιο και συνεχίζονται μέχρι σήμερα, η Αθήνα βρίσκεται κοντά στο να πείσει τις Βρυξέλλες ότι μέσα από «νέα έσοδα» και μόνιμες περικοπές δαπανών μπορεί να εξασφαλιστεί άλλο 1 δισ. ευρώ ώστε να χρηματοδοτηθούν ισόποσα μόνιμες παρεμβάσεις οι οποίες θα εφαρμοστούν το 2027.

Η τελική ατζέντα των παρεμβάσεων αναμένεται να κλειδώσει μέσα στον Αύγουστο, αφού η κυβέρνηση κρατά κλειστά τα χαρτιά της, όπως και τα προηγούμενα χρόνια. Ωστόσο ένας βασικός κορμός μέτρων που έχει δημιουργηθεί, θέλει τη φετινή ΔΕΘ να στοχεύει στην αύξηση της ρευστότητας των επιχειρήσεων, χωρίς να ξεχνά και τις οικονομικά ευάλωτες ομάδες του πληθυσμού.

Η ατζέντα

Τα μέτρα της ατζέντας είναι πολλών ταχυτήτων. Πρώτα είναι τα μέτρα που υλοποιούνται σταδιακά το 2026 και το 2027. Σε αυτά περιλαμβάνονται:

1 Η πλήρης κατάργηση του ΕΝΦΙΑ για κύριες κατοικίες σε οικισμούς με πληθυσμό έως 1.500 κατοίκους. Ο βασικός φόρος στα ακίνητα είχε φέτος σε αυτούς τους οικισμούς μείωση κατά 50%.

2 Η πλήρης κατάργηση του συμψηφισμού της προσωπικής διαφοράς συνταξιούχων κατά την αύξηση των συντάξεων. Ο συμψηφισμός έγινε και φέτος, αλλά μόνο κατά 50%.

3 Η αύξηση του κατώτερου μισθού στα 950 ευρώ (αναλυτικό ρεπορτάζ στις σελ. 4-5), η οποία θα ανακοινωθεί πριν από τις εθνικές εκλογές, ίσως από τη Θεσσαλονίκη, καθώς η φετινή ΔΕΘ θα είναι προεκλογική. Η κίνηση αυτή θα εκπληρώσει πλήρως τη σχετική προεκλογική δέσμευση του 2023.

4 Η αύξηση μισθών και του δημόσιου τομέα, αναλόγως της αύξησης του κατώτατου μισθού, η οποία θα συμπαρασύρει προς τα πάνω όλα τα κλιμάκια του ενιαίου μισθολογίου.

Στα νέα μόνιμα μέτρα, τα οποία βρίσκονται σε διαβούλευση και με τις Βρυξέλλες, περιλαμβάνονται:

5 Η πλήρης κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος και για τα νομικά πρόσωπα. Σήμερα το τέλος επιβάλλεται ετησίως σε όλες τις επιχειρήσεις ανεξαρτήτως κερδοφορίας, λειτουργώντας ως πρόσθετο βάρος, ιδιαίτερα για τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις.

6 Η μείωση της προκαταβολής φόρου στο 55% από 80% σήμερα, ακόμα και αν τα μελλοντικά κέρδη δεν είναι εξασφαλισμένα. Το μέτρο στοχεύει κατευθείαν στην αύξηση της ρευστότητας των επιχειρήσεων.

7 Η μείωση της φορολογίας των μικρών επιχειρήσεων στο 20% από 22%. Και αυτό το μέτρο στοχεύει στην αύξηση της ρευστότητας ειδικά των μικρών επιχειρήσεων οι οποίες έχουν δυσκολότερη πρόσβαση στον τραπεζικό δανεισμό.

8 Δάνεια με επιτόκιο 0,35% για μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις. Η δυνατότητα αυτή δίνεται με τη μεταφορά 2 δισ. ευρώ από τα δάνεια του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας στην Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα. Με βάση τους κανονισμούς του Ταμείου, οι επενδύσεις που θα υποβάλλουν μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις θα χρηματοδοτούνται σε ποσοστό έως και 50% του προϋπολογισμού τους με δάνεια του ΤΑΑ με επιτόκιο 0,35% στο οποίο θα προστίθεται τραπεζικό δάνειο στο 30% του προϋπολογισμού της επενδύσεως, ενώ 20% πρέπει να είναι η ίδια συμμετοχή του επενδυτή.

9 Φορολογικά κίνητρα για τις μεγαλύτερες επιχειρήσεις για ειδικές επενδύσεις υψηλής προστιθέμενης αξίας.

10 Η θέσπιση αποδοτικότερου συστήματος φορολόγησης των νομικών προσώπων σε επίπεδο ομίλου εταιριών. Η χώρα μας, σε αντίθεση με πολλές άλλες ευρωπαϊκές χώρες, δεν διαθέτει ακόμη καθεστώς ενδοομιλικής φορολόγησης, εφαρμόζοντας εδώ και χρόνια κανόνες τεκμηρίωσης ενδοομιλικών συναλλαγών βασισμένους στις κατευθυντήριες οδηγίες του ΟΟΣΑ για τις τιμές μεταβίβασης.

11 Η περαιτέρω μείωση στην αυτοτελή φορολογία των εσόδων από ενοίκια ως βήμα για να δηλώνονται περισσότερα εισοδήματα από ακίνητα και να αυξηθεί η προσφορά στέγης. Εδώ θα πρέπει να δοθούν περισσότερες εξηγήσεις στις Βρυξέλλες γιατί, ενώ υπάρχει μεγάλη φοροδιαφυγή, η Ελλάδα επιλέγει να μειώνει τους φόρους.

12 Η μείωση των ασφαλιστικών εισφορών κατά τουλάχιστον 0,5% όπως ήταν προγραμματισμένο για το 2027 (αναλυτικό ρεπορτάζ στις σελ. 4-5). Υπάρχει πιθανότητα, όπως έγινε και το 2025, η προγραμματισμένη μείωση των ασφαλιστικών εισφορών κατά 0,5% να πάει στο 1%. Τέτοιου είδους μέτρα έχουν θετική ανταπόκριση και από τους θεσμούς, καθώς θεωρείται ότι αυξάνουν την απασχόληση και μειώνουν την ανεργία.

Στη συνέχεια έρχεται πακέτο με μέτρα για τις συντάξεις, που θα υλοποιηθεί ανάλογα με τον δημοσιονομικό χώρο τον οποίο θα πιστοποιηθεί ότι έχει διαθέσιμο η Ελλάδα. Το πακέτο περιλαμβάνει:

13 Αύξηση των συντάξεων με βάση τον ρυθμό μεταβολής του ΑΕΠ και του πληθωρισμού.

14 Μείωση της Εισφοράς Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ) στις κύριες συντάξεις με αναμόρφωση των σημερινών κλιμακίων. Το σχέδιο υπάρχει στο υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης από το 2024 και προβλέπει την αντικατάσταση των σημερινών 8 κλιμακίων από 4, όπου οι κρατήσεις ΕΑΣ θα υπολογίζονται όπως η φορολογία, δηλαδή επί της διαφοράς του ποσού σύνταξης κάθε κλίμακας και όχι σε όλο το ποσό, όπως συμβαίνει τώρα.

Μείωση της εισφοράς ασθένειας στις επικουρικές

15 Μείωση ή κατάργηση της εισφοράς ασθένειας 6% στις επικουρικές συντάξεις. Η μείωση είναι ξανά στο τραπέζι και αν, για παράδειγμα, από 6% γίνει 3%, θα ισοδυναμούσε με αυξήσεις από 6 ευρώ τον μήνα έως 12 ευρώ τον μήνα στις επικουρικές. Με την κατάργησή της, οι αυξήσεις θα ήταν διπλάσιες.

16 Κατάργηση της Εισφοράς Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ) από τις επικουρικές συντάξεις. Η κράτηση επιβάλλεται σε επικουρικές άνω των 300 ευρώ, τις οποίες λαμβάνουν περίπου 280.000 συνταξιούχοι. Το μέτρο εξετάζεται εναλλακτικά, σε συνδυασμό με τα άλλα δύο σενάρια. Αν, για παράδειγμα, δεν προχωρήσουν η αναμόρφωση και η μείωση της ΕΑΣ στις κύριες συντάξεις, τότε θεωρείται βέβαιο ότι θα καταργηθεί η ΕΑΣ από τις επικουρικές.

17 Μείωση των κρατήσεων στις συντάξεις, που έχει επίσης αυξημένη πιθανότητα να εφαρμοστεί από το 2027, είτε στις κύριες είτε στις επικουρικές, καθώς ισοδυναμεί με έμμεση αύξηση.

Επίσης, εξετάζεται και αναπροσαρμογή των επιδομάτων του ΟΠΕΚΑ, αν όμως εξασφαλιστεί κάποιος επιπλέον δημοσιονομικός χώρος.

Πηγή: Εφημερίδα «Ελεύθερος Τύπος»